İşçilerin Tarihi
1970 e vardığımızda sendikal hareket ve iktidar arasındaki manzara şöyleydi: Birkaç yıldan beri Türk-İş (Türkiye İşçi Sendikaları Konfederasyonu) konfederal (üst) yönetimi, patronlar ve Süleyman Demirel in yönetimindeki AP (Adalet Partisi) hükümeti, 1967 de kurulduğundan beri gittikçe güçlenen ve etkisi Marmara Denizinin eteklerinin çok ötesine yayılan DİSK...
Söz / Sözün Özü
Sözleşmek. Konuşmak. Söyleşmek. Yazmak. Yayınlamak : Tarihe, kendi tarihimize bir iz bırakmak. Bir katkıda bulunmak. Ana, baba, hala, teyze, amca, dayı, nene, dede ve benzeri büyüklerimizle söyleşiler yapmak : -Sözün gösterilmesi- için onları söyleşi yaparken kamerayla ölümsüzleştirmek. Evet Sözlü Tarihi canlandırmak. Sözlü Tarih?in olanaklarından en iyi biçimde yararlanmak mümkün.
İşçi Sınıfı
Var mı(ydı)? Yok mu(ydu)? Uzun çok uzun yıllar tartışması yapıldı: Osmanlı İmparatorluğu?nda ve hemen sonrasında Türkiye Cumhuriyeti de işçi sınıfı var mıydı? Yok muydu? İşçi Hareketi Tarihi konusuna 1960?ların ortasından beri merak, hem de ne merak, sardığım için o tarihten beri bu konu beni de birinci derecede ilgilendirdi.
Değerler Rabbi
İnsan doğayla ayrımını algıladığı andan itibaren algısıyla algıladığı arasında bir bağın olduğunu sezer. İlk elden duyusal bilinç düzeyinde de olsa bunun nedenlerini, gördüklerinin gerisinde neyin var olduğunun arayışına da başlamış olur. Algının kendisi bir üçlemenin birliğidir: algılanan, algılayan ve algı. Algı, şiddeti ve biçimi ne...
Eski bir yanardağı Aborijin hikayesi
Uzun zaman önce, Avustralya?nın güneydoğusuna dört dev yaratık gelmiş. Üçü, kıtanın diğer bölgelerine yürüyüp gitmiş ancak biri yere çömelmiş. Vücudu, Budj Bim adındaki bir yanardağa, dişleri ise yanardağın lavlarına dönüşmüş. Günümüzde bilim insanları, bölgedeki Aborjin Gunditjmara halkı tarafından anlatılan bu masalın aslında geçmişe dayanan bazı temelleri olabileceğini düşünüyor.
Kötülüğün Sıradanlığı
Okullardaki tarih kitaplarının içeriğini hatırlayın; eğitim süreci içinde size öğretilen tarih sanat tarihi ya da bilim tarihi değil, ağırlıklı olarak savaş tarihidir. İnsanlık tarihi gerçekten de büyük savaşlar ve katliamlarla doludur. İnsanlığın tuttuğu kayıtların atılım yapması dolayısıyla yirminci yüzyıl içinde yer alan bu korkunç şiddet olaylarına daha detaylı olarak tanıklık etmekteyiz.
KAOTİKA
-En parlak yıldızlar en büyük kaostan doğar- (Nietzsche.) Evrende var olan her şey olduğu haliyle kendini ortaya koyuş biçimi olarak bir ifadedir, bu haliyle kendinde nasılsa öyledir. İnsan dışındaki her varlık verili haliyle zorunlu-doğal yasalılığın hükmü altındadır. Görünüşler her ne kadar değişiyor olsa da yasalılık değişmeden kalır.
Türk ulusunu Araplaştırma projesi
Amerikalı ünlü siyaset bilimci Samuel P. Huntington 1996 da yayınlanan kötü şöhretli kitabı -Uygarlıklar Çatışması: Dünya Düzeninin Yeniden-İnşası-nda dünyayı şu dokuz uygarlık kümesi arasında paylaştırır: Batı, Latin Amerika, Afrika, İslami, Çini (Sinic), Hindu, Ortodoks, Budist ve Japon. Huntington a göre dört ülke ise, son tahlilde bu kümelerden birinde yer...
Güney Afrika daki mağarada 170.000 yıllık küllerde bulunan kömürleşmiş parçalar, şimdiye kadar bilinen en eski pişirilmiş kök sebzeleri çıktı. Bulgular, gerçek -paleo diyetin- modern patateslere benzer şekilde karbonhidrat bakımından zengin birçok kavrulmuş sebzeyi içerdiğini gösteriyor. Araştırma lideri Lyn Wadley, Bence insanlar karbonhidratlar ve proteinlerin bir...
Ressam Cemil Eren’in Bodrum- Torba’da yaşarken, çok uzun yıllar önce yaptığı bir resim beni büyüledi. O resimdeki kızın öyküsünü yazmak istedim. Kimdi, nerede, nasıl yaşadı hiç bilmiyorum. Belki bir gün onu bulur, gerçek yaşam öyküsünü yazabilirim. Benim yazdığım öyküde adı, Aygül. O, hüzünlü, duru bakışları olan genç kız, benim öykümde umudu olan bir dünyanın, sevilen, değer verilen bir çocuğu. Özgürlüğüne, yaşadığı topraklara aşık bir küçük yürek. Tüm çocuklarımızın, genç kızlarımızın olması gerektiği gibi. ...Devamı.»
Güzel bir şiir okumak denli insanın yüreğini arıtan bir eylem az bulunur. Güzel şiir de çok az çıkıyor insanın karşısına. Gerçek şiir. Hani ozanın tüm deneyimlemiş, olmuşluklarından damıtıp, sözcüklere akıttığı. Şansıma elime öyle bir kitap geçti işte. Bir kaç yıl önce, Ankara’daki evimizde, annemle babamın kitaplığından toplayıp getirdiklerim arasında saklı bir yıldızmış. ...Devamı.»
Abidin Dino Ocak 1952’de İstanbul’dan, henüz çok uzun süreli olacağını bilmediği bu ayrılışında, Roma’ya uçtu. Orada değişik sanat eylemlerine ve resim sergilerine katıldı. Ve saati gelince ayrıldı Roma'dan. Elbette Paris'e. Abidin, daha önce İstanbul ve/veya Ankara'dayken Roma'daki bir, belki iki sergiye davet edildi. Bu davetler sanırım pasaportunu almayı da belli ölçüde kolaylaştırdı. Roma'ya geldi, sergilere katıldı. ...Devamı.»
Footscray deyince aklıma ilk önce bir tiyatro gelmiyor. Daha çok Asya sebze meyvası almak ya da Etyopya yemeği yemek için gittiğimiz bir yer. Çünkü ağırlıklı Asya ya da Afrika ülkelerinden gelenlerin yerleştiği, dükkan adlarının genellikle Vietnamca olduğu, sokaklarında heybetli siyah adamların, ceylan gibi kara kızların dolaştığı bir mahalle. Hem bizim eve hem de şehir merkezine çok yakın. ...Devamı.»
Genç bir sanatçı Elif Sezen, bir ressam ve iki dilli bir şair. Bir süredir İngilizce şiirleri uluslararası derlemelerde yer alıyor. Küçük, güvenli adımlarla Avustralya şiirinde yer edindiğini görüyoruz. Bir yandan görsel çalışmaları sergileniyor Melbourne'da. Bu yıl doktorasını tamamladı Elif. Melbourne'un bize ender olarak sunduğu güzel bir ilkyaz günü, üç kadın buluşup onun doktora sergisine gittik. Monash Universitesi yerleşkesi içinde MADA Galerisinde sergileniyordu Night Watch ya da "Gece Görüşü" ...Devamı.»
Beyazların ressamı Cemil Eren'in suluboya eserlerinin bulunduğu resim sergisi Ankara Cumhuriyet Kültür Merkezi Sergi salonunda açıldı. Cemil Eren denince akla gelen martı, güvercin, kar ve Don Kişot resimlerinin tersine, soyut portreler ve pastel renkler ağırlıkta bu sergide. Çünkü, ressama bu çalışmasında bir dönem kaldığı Amasra'nın Güzelcehisar beldesindeki kayalıklar ilham kaynağı olmuş. ...Devamı.»
Abidin Dino en tanınan ressamlarımızdan biridir. Sadece ressam da değildir, zamanı gelmiş gazetecelik yapmıştır. Gerekmiş öyküler, senaryolar, denemeler yazmıştır. Film yönetmiştir. Saati gelince de şiirler döktürmüştür. Döneminin, yirminci yüzyılın başından sonuna kadar giden zaman diliminin en ilginç, en önemli aydınlarından biridir. Hele Türkiye için. ...Devamı.»
Bir şarkı düşünün, öylesine hüzünlü ki dinleyenleri çok karanlık yerlere götürerek intihara sürüklüyor. 1933 yılında genç Macar müzisyen Rezso Seress tarafından bestelenen "Gloomy Sunday" (Hüzünlü Pazar) böyle bir şarkı, duyanları kedere boğuyor, dayanılmaz acılara garkediyor. Bestecisi de dahil yüzden fazla insanın ölümüne neden olmakla suçlanan şarkı, önce Macaristan'da, ardından İngiltere'de yasaklandı. Bestecisi ise, 1968'de Budapeşte'deki evinin penceresinden atlayarak yaşamına son verdi. ...Devamı.»
Çapulcular, 7 Temmuz’da Kadıköy’de düzenlenecek 1. Gazdanadam Festivali’nde bir araya geliyor. Festivalin basın sponsorluğunu, ise direnişte penguenleri değil gerçekleri yayınlayan basın kurumları üstlendi. İstanbul 1. Gazdanadam Festivali, 7 Temmuz Pazar günü Kadıköy’de gerçekleşiyor. Basın sponsorluğunu penguenlerin değil halkın direnişini yayınlayan Odatv, Ulusal Kanal, Cem TV, Halk TV, Yurt gazetesi, Aydınlık gazetesi, soL gazetesi ve Yön FM’in üstlendiği festival, Kadıköy sokaklarını bir panayır alanına çevirmeyi amaçlıyor. ...Devamı.»
Uzaktan bakınca bir liderde olması gereken bütün özellikler "0"'nda bulunuyordu. Güçlüydü, hırsıylı, hitabet konusunda yetenekliydi. Sakın yanlış anlaşılmasın. Caesar’dan bahsediyorum. Ondan sonra İmparatorluğa dönüşecek olan Roma'nın en geniş sınırları onun döneminde topraklara katıldı. ...Devamı.»
Dünyanın pek çok ülkesinde bulunan Madam Tussaud Müzesi'nin Türkiye'deki ilk ve tek örneği olan Eskişehir Büyükşehir Belediyesi 'Yılmaz Büyükerşen Balmumu Heykeller Müzesi' açıldı. Müzede heykelleri bulunan Orhan Gencebay, Haldun Dormen, Göksel Arsoy, Nevra Serezli, Rutkay Aziz, Tarık Akan ile çok sayıda sanatçı, gazeteci ve yazar da açılışa katıldı. ...Devamı.»
Fransız ressam Oscar Claude Monet (1840-1926), Empresyonist sanat akımının öncülerinden biriydi. Yaşamını doğanın büyüleyici güzelliklerini tuvale aktarmaya adayan Monet, Giverny'deki evinin bahçesini cennete dönüştürmekle kalmayıp yaptığı resimlerle ölümsüzleştirdi. Monet'in bu bahçede yetiştirdiği zambaklar, nilüferler, sümbüller ve salkımsöğütlerin resmedildiği tablolar ve diğer çalışmalarından örnekler, 8 Eylül 2013'e kadar Melbourne'daki Ulusal Galeri'de (NGV) sergileniyor. ...Devamı.»
Rus asıllı ressam Vladimir Tretchikoff'un "Green Lady" adıyla bilinen "Çinli Kız" tablosunu tanımayan yoktur herhalde. Retro dükkanlarının baş yapıtı olan resmin bugüne dek binlerce posteri üretildi. Bu tablo ile meşhur olan ressamın çeşitli ülkelerde açtığı sergileri binlerce kişi ziyaret etti. Sanat eleştirmenleri ise, Tretchikoff'un yapıtlarını "ucuz, basit, bayağı, sıradan ve beş para etmez" diye tanımladılar. Bu "değersiz" tablo, geçtiğimiz günlerde 1.5 milyon dolara satıldı. ...Devamı.»
Dünya üzerinde pek çok sanatçı kendi ulusunun politikalarını eleştirdikleri için acılar çekmiş; kimi cezalandırılmış, hatta öldürülmüş. Gariplik o ki; bu şekilde muhalif olmuş sanatçılar kendi uluslarınca ya da kendi dönemlerinin halklarınca olmasa bile birileri tarafından hep övülmüş, ödüllendirilmiş, kimi baş tacı edilmiş; haklı ya da haksız yere. ...Devamı.»
Manisa'da bulunan Aigai Antik Kenti, arkeolojik kazı çalışmaları sayesinde gün ışığına kavuşacak. Manisa'nın Yuntdağı bölgesinde Köseler Köyü yakınındaki antik kent Aigai'de, Ege Üniversitesi Arkeoloji Bölümü tarafından 9 yıldır kazı çalışmaları yürütülüyor. 'Keçi yurdu' anlamına gelen Aigai Antik Kenti'nde ortaya çıkarılan eserler görenleri hayran bıraktı. ...Devamı.»
Şiir gösterisinin yapılacağı salonun önünde küçük bir kalabalık var. Kalabalık denemez aslında. Küçük bir grup. Hemen herkes Uzakdoğu ya da Ortadoğu kökenli gibi görünüyor. Gösteri toplumun değişik kesimlerini kaynaştırma amaçlı "Harmoni festivali" kapsamında olduğuna göre göçmen kökenli pek çok kişinin katılması normal. Ama Avustralya kökenli Avustralyalılar nerede? Onlardan merak edip gelen yok mu? Etnik toplum üyeleri neler yazmış, neler sunacak deyip birkaç saatini verecek olan? Göçmenler yalnızca kendi aralarında mı kaynaşacaklar? ...Devamı.»
Daha yeni tanıdığım bir ozan Nebati. Azerbeycan Türklerinin çok sevilen, Azerbeycan Türkçesinin büyük Hak ve Halk ozanı. O, Şemsi Tebrizi, Mevlana Celaleddin Rumi, Ahmet Yesevi, Yunus Emre, Fuzuli, Şah Hatayi ile temsil edilen hak ve halk aşkı üzerine kurulu değerler bütünün 19.yy daki taşıyıcısı olmuş. Klasik edebiyat ile halk edebiyatını, Hak aşkı ile günlük yaşamın özlemlerini, arzularını biraraya getirişi ile özel bir yer edinmiş kadim bilgelik deryasında ve onun eşsiz gönül sanatı, şiirde. ...Devamı.»
Değerli dostum Eşber Yağmurdereli yönetimindeki Kibele Yayınları’nın birkaç gün önce okuyuculara sunduğu Duhok Konuşuyor isimli kitabımın yayınlandığını duyurmak için kitaptan « Çocukları mutlu ülke » başlıklı tadımlık bir parçayı buraya aynen almak istiyorum : ...Devamı.»
Amsterdam'da müzeye dönüştürülen Anne Frank Evi'nin düzenlediği gezici "Anne Frank Sergisi" Melbourne'daki Jewish Holocaust Centre'a geldi. Sergiyi izlerken Anne Frank'ın kızkardeşi Margot, anne ve babasıyla iki yıl boyunca gizlendiği çatı katına gitmiş kadar oluyor, Nazi zulmünden kaçan Yahudilerin o korku ve endişe dolu yaşamlarına tanıklık ediyorsunuz. ...Devamı.»
1972'de 17 yaşındaydı ve Kızıldere "katliamını" kınamak için Ordu Lisesi'nde arkadaşlarıyla iki gün dersleri boykot ettiklerinde kimse belki farketmedi bile. Basın-yayın kurumlarının haberi olmadı belki. Evet belki. Ama bugün artık biliniyor. Madem ki bunu bana bizzat ressamın kendisi anlattı. Emin Öztürk Paris'te kadim dostumuz Faruk Tepe'nin yönetimindeki Galerie d'Art Perles Rouge'daki sergisinin 15 Şubat 2013'teki açılışında anlattı. ...Devamı.»