İşçilerin Tarihi
1970 e vardığımızda sendikal hareket ve iktidar arasındaki manzara şöyleydi: Birkaç yıldan beri Türk-İş (Türkiye İşçi Sendikaları Konfederasyonu) konfederal (üst) yönetimi, patronlar ve Süleyman Demirel in yönetimindeki AP (Adalet Partisi) hükümeti, 1967 de kurulduğundan beri gittikçe güçlenen ve etkisi Marmara Denizinin eteklerinin çok ötesine yayılan DİSK...
Söz / Sözün Özü
Sözleşmek. Konuşmak. Söyleşmek. Yazmak. Yayınlamak : Tarihe, kendi tarihimize bir iz bırakmak. Bir katkıda bulunmak. Ana, baba, hala, teyze, amca, dayı, nene, dede ve benzeri büyüklerimizle söyleşiler yapmak : -Sözün gösterilmesi- için onları söyleşi yaparken kamerayla ölümsüzleştirmek. Evet Sözlü Tarihi canlandırmak. Sözlü Tarih?in olanaklarından en iyi biçimde yararlanmak mümkün.
İşçi Sınıfı
Var mı(ydı)? Yok mu(ydu)? Uzun çok uzun yıllar tartışması yapıldı: Osmanlı İmparatorluğu?nda ve hemen sonrasında Türkiye Cumhuriyeti de işçi sınıfı var mıydı? Yok muydu? İşçi Hareketi Tarihi konusuna 1960?ların ortasından beri merak, hem de ne merak, sardığım için o tarihten beri bu konu beni de birinci derecede ilgilendirdi.
Değerler Rabbi
İnsan doğayla ayrımını algıladığı andan itibaren algısıyla algıladığı arasında bir bağın olduğunu sezer. İlk elden duyusal bilinç düzeyinde de olsa bunun nedenlerini, gördüklerinin gerisinde neyin var olduğunun arayışına da başlamış olur. Algının kendisi bir üçlemenin birliğidir: algılanan, algılayan ve algı. Algı, şiddeti ve biçimi ne...
Eski bir yanardağı Aborijin hikayesi
Uzun zaman önce, Avustralya?nın güneydoğusuna dört dev yaratık gelmiş. Üçü, kıtanın diğer bölgelerine yürüyüp gitmiş ancak biri yere çömelmiş. Vücudu, Budj Bim adındaki bir yanardağa, dişleri ise yanardağın lavlarına dönüşmüş. Günümüzde bilim insanları, bölgedeki Aborjin Gunditjmara halkı tarafından anlatılan bu masalın aslında geçmişe dayanan bazı temelleri olabileceğini düşünüyor.
Kötülüğün Sıradanlığı
Okullardaki tarih kitaplarının içeriğini hatırlayın; eğitim süreci içinde size öğretilen tarih sanat tarihi ya da bilim tarihi değil, ağırlıklı olarak savaş tarihidir. İnsanlık tarihi gerçekten de büyük savaşlar ve katliamlarla doludur. İnsanlığın tuttuğu kayıtların atılım yapması dolayısıyla yirminci yüzyıl içinde yer alan bu korkunç şiddet olaylarına daha detaylı olarak tanıklık etmekteyiz.
KAOTİKA
-En parlak yıldızlar en büyük kaostan doğar- (Nietzsche.) Evrende var olan her şey olduğu haliyle kendini ortaya koyuş biçimi olarak bir ifadedir, bu haliyle kendinde nasılsa öyledir. İnsan dışındaki her varlık verili haliyle zorunlu-doğal yasalılığın hükmü altındadır. Görünüşler her ne kadar değişiyor olsa da yasalılık değişmeden kalır.
Türk ulusunu Araplaştırma projesi
Amerikalı ünlü siyaset bilimci Samuel P. Huntington 1996 da yayınlanan kötü şöhretli kitabı -Uygarlıklar Çatışması: Dünya Düzeninin Yeniden-İnşası-nda dünyayı şu dokuz uygarlık kümesi arasında paylaştırır: Batı, Latin Amerika, Afrika, İslami, Çini (Sinic), Hindu, Ortodoks, Budist ve Japon. Huntington a göre dört ülke ise, son tahlilde bu kümelerden birinde yer...
Güney Afrika daki mağarada 170.000 yıllık küllerde bulunan kömürleşmiş parçalar, şimdiye kadar bilinen en eski pişirilmiş kök sebzeleri çıktı. Bulgular, gerçek -paleo diyetin- modern patateslere benzer şekilde karbonhidrat bakımından zengin birçok kavrulmuş sebzeyi içerdiğini gösteriyor. Araştırma lideri Lyn Wadley, Bence insanlar karbonhidratlar ve proteinlerin bir...
"Çok fazla mülke sahip değilseniz kendinizi hayatınız boyunca köle gibi çalışmak zorunda hissetmezsiniz ve böylece kendiniz için çok daha fazla zamanınız olur." diyen Jose Mujica. Jose Mujica kim mi? Tam adı José Alberto Mujica Cordano ve o Uruguay Devlet Başkanı... ...Devamı.»
Türkiye güne borçlu uyandı. Türkiye IMF’e borcunu bitirdi ama borçlanacak yeni kaynaklar buldu. Toplam dış borç stokunda on yılda yüzde 160 oranında, 207 milyar dolarlık bir büyüme yaşandı. Türkiye bugüne, kriz döneminin korku unsuru IMF'e borcunu sıfırlamış ancak dünyaya borçlanmış olarak uyandı. 2001 krizi ertesinde IMF'e olan borcumuz 22 milyar dolara yükselmiş, aynı dönemde dünyaya borcumuz ise 130 milyar dolar olmuştu. Bugün ise IMF'e borcumuz "0" dolar, dünyaya olan borcumuz ise 337 milyar dolar. ...Devamı.»
Dünya genelinden yatırımcılar Afrika'daki tarım sektörünü keşfetmiş durumda. Peki, Afrika’da tarım daha modern hale getirilebilir mi? Kısa adı UNIDO olan Birleşmiş Milletler Sınai Kalkınma Teşkilatı’ndan Mpoko Bokanga, Afrika'da tarıma yatırım yapan şirketlerin daha iyi mahsul ve kazanç sağlayabilmeleri için mutlaka bölgedeki çiftçilerin de desteklenmesi gerektiğini savunuyor. ...Devamı.»
BP ile Rus petrol şirketi Rosneft arasında imzalanan anlaşma.. Güney Kıbrıs'ta politikacılar bankacılık sektörünün çöküşü önlemek amacıyla kurtarma anlaşması için kıvranırken, Rosneft ve BP büyük dünyanın en büyük petrol anlaşmasını bağladı. Rosneft CEO'su anlaşma için "Güney Kıbrıs'taki durumdan daha önemli" dedi. ...Devamı.»
Mafya insan ticareti, zorla fuhuş ve uyuşturucu ticaretinden elde ettiği parayı aklamak için teknolojinin nimetlerinden yararlanıyor. Birleşmiş Milletler'in hazırladığı konuya ilişkin son rapora göre organize suçlarla yılda 2 trilyon 100 milyar dolar kazanılıyor. Dolayısıya mafya için para aklama hayatî önem taşıyor. ...Devamı.»
CHP Konya Milletvekili Atilla Kart, Başbakan Erdoğan'ın yanıtlamasını istediği soru önergesiyle İç Anadolu bölgesindeki çiftçilerin sorunlarını meclise taşıdı. Önergesinde, bölge kırsalında tarımsal sulamada büyük sorunlar yaşandığını kaydeden Kart, Başbakan Erdoğan'a "Türkiye'nin tarım üretiminde sıçrama yapmasını ve dünya devi haline gelmesini sağlayacak bu projeleri neden engelliyorsunuz?" diye sordu. ...Devamı.»
Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü Türkiye genelinde gayrimenkullerin sahipliği oranı üzerinde bir araştırma yaptı. Türkiye genelinde gayrimenkullerin yüzde 65'ine erkekler sahip. Kadınların en fazla gayrimenkul sahibi olduğu illerin başında sayı olarak Ankara ve İstanbul, oran olarak ise Bayburt, Yalova ve Çankırı geliyor. Erkekler içinse Hakkari ilk sırada. ...Devamı.»
Asgari ücretlinin ve geçimini sağladığı ailesinin tüm zorunlu ihtiyaçlarını 774 lira ile karşılamak zorunda olduğu ülkede, yalnızca mutfak masrafı 2 milyar lirayı aştı. Açlık ve yoksulluk sınırının altında kalan asgari ücretin sadece 774 lira olduğu ülkede, devletin 2012 bütçesiyle 1 milyar 895,9 milyon lira yiyecek, 97,6 milyon lira içecek ve 696,9 milyon lira giyecek aldığı öğrenildi. ...Devamı.»
AKP'nin uyguladığı tarım politikaları nedeniyle saman ve otu bile ithal eder hale gelen Türkiye'nin son iki ayda saman ithalatına 25 milyon dolar ödediği ortaya çıktı. Balıkesir'in Manyas ilçesinde konuşan CHP Genel Başkan Yardımcısı Gökhan Günaydın, Türk çiftçisinin her yıl 35 milyon dekar arazisini ekmekten vazgeçtiğinin altını çizerek buğday ve arpa ekilmediği için Türkiye'nin saman ithalatına iki ayda 25 milyon dolar ödediğini söyledi. ...Devamı.»
Avrupa emekli cenneti olmaktan çıkıyor. Ortalama ömür uzarken, doğum oranı düşüyor. Euro krizi de sosyal güvenlik sistemini sıkıntıya sokuyor. Avrupa, Üçüncü Dünya ülkelerine parmak ısırtsa da yakında alarm zillerini çaldırtacak kadar ciddi problemlerle karşı karşıya gelecek. Nüfus yapısındaki değişme Avrupa'yı yaşlandırıyor. Euro krizi de sosyal güvenlik sistemlerini sarsıyor. ...Devamı.»
Brezilya ve komşularında tüketim eğilimi artıyor. Yurtiçi talep Latin Amerika ülkelerinin konjonktür motoru oldu. Fakirlik ve işsizlik azalıyor. Petrolcülük tröstü Petrobras'ın mühendislerinden Eduardo Cliente,"Ekonomik durumu düşündüğümde, Avrupa'da değil de Brezilya'da yaşadığım için kendimi mutlu hissediyorum", diyor. Cliente, zor dönemlerin geride kaldığını, büyümenin istikrara kavuştuğunu ve ülkesindeki büyük çoğunluğun dünden daha iyi yaşadığını söylüyor. ...Devamı.»
Uluslararası Şeffaflık Örgütü'nün Yolsuzluk Algılama Endeksi Yunanistan açısından bir hayal kırıklığına daha yol açtı. Yunanistan yolsuzlukla mücadelede Kolombiya ve Cibuti'nin seviyesine düştü. Yunan trajedilerinde ilk perde kahramanın bahtsızlığını, ikincisi felakete sürüklenişi konu alır, piyesin trajik mi sona ereceği ise üçüncü perdede belli olur. ...Devamı.»
AKP iktidarı on yılını tamamlamak üzere. Ekonomik bir bilançoyu, dönemi ikiye ayırarak yapabiliyoruz. (1) 2003-2006: AKP'nin "birinci lâle devri". (2) 2007-2012: Öncesi ve sonrasıyla krizli yıllar. Kuşbakışı bir gezinti yapalım ve biriken sorunlara değinelim. Uluslararası krizin arifesine (2007'ye) kadar hızla büyüyen ekonomi, 2008'de durgunlaştı; kriz dalgasından şiddetle etkilendi ve 2009'da küçüldü. Ardından iki yıllık hızlı bir canlanma, büyüme sürecine geçti. Bu "ikinci lâle devri"nin barutu da hızla tükendi. ...Devamı.»
Çin şirketleri Avrupa'daki büyük yatırım hamlelerinin çoğunu Almanya'da yapıyor. Çinliler, ürünlerini pazarlamak ya da imalat yapmak için Almanya'da temsilcilik açıyor ve fabrika kuruyor. 8 bin kilometrelik mesafeyi göze alıp son derece farklı bir kültür çevresinde milyonlarca euroluk yatırım yapanın mutlaka bir bildiği vardır. Kısa süre önce Köln'de düzenlenen iş ve yatırım fonuna katılan Çinli işadamlarına neden Almanya'yı tercih ettikleri sorulduğunda verdikleri yanıt, "Alman teknolojisi" oluyor. "Made in Germany", Çinli yatırımcıyı mıknatıs gibi çekiyor. ...Devamı.»
Tüm Türkiye, özel yetkili mahkemenin balyoz davası sanığı askerlere verdiği cezaları tartışırken, Hükümet narkoz etkisindeki halkın kafasına asıl bolyozu indirdi. Seçim kazanmak için, ekonomide yaklaşan krize karşı önlem almayan, şimdi bunun faturasını parça parça halka yıkan hükümet, acı bir reçete daha çıkardı. Akaryakıt, alkollü içecekler ile tapu harçlarında vergilerini arttırdı ki ne arttırış. Hükümet, halk hissetmesin diye vergi artışlarını tam da Balyoz davası kararının açıklandığı gün yürürlüğe koyarken, yeni zamların da yolda olduğu belirtiliyor. ...Devamı.»
Uluslararası ekonomik bunalımın beş yılı tamamlanıyor ve Batı kapitalizmin patronları, krizi bir türlü aşamamanın sıkıntısını yaşıyorlar. Kötü bir senaryoyu tekrarlıyorlar: Bir yandan ısrarla bütçelerde kemer sıktırıyorlar; bir yandan da astronomik parasal genişleme uygulamalarını belli aralıklarla tekrarlıyorlar. Bu senaryonun ikinci ayağı hem Avro Bölgesi'nde, hem ABD'de Eylül'de yemiden gündeme geldi. Kısaca aktaralım. ...Devamı.»
Türkiye Esnaf ve Sanatkarları Konfederasyonu Genel Başkanı Bendevi Palandöken, Türkiye Büyük Millet Meclisi açılır açılmaz perakende yasasının bir an önce yasalaşması gerektiğini belirterek "Yasanın geciktiği her hafta en az 5 esnaf işini kapatıyor, en az 10 aile aç kalıyor" dedi. Türkiye Esnaf ve Sanatkarları Konfederasyonu Genel Başkanı Bendevi Palandöken yaptığı yazılı açıklamada Türkiye Büyük Millet Meclisi'nin açılır açılmaz perakende yasasının bir an önce kanunlaşması gerektiğini belirterek "Yasanın geciktiği her hafta en az 5 esnaf işini kapatıyor, en az 10 aile aç kalıyor. 2012 yılı sonu itibariyle Ankara'daki AVM sayısının 40, İstanbul'da 120'ye ve ülke genelinde ise bu rakamın 350 çıkması bekleniyor. ...Devamı.»
TÜİK 2012'nin ilk yarısına ait milli gelir tahminlerini yayımladı. Durumu üç cümleyle özetleyelim: 2012'nin ilk altı ayında dış kaynak hareketlerinin azalması iç talebi daraltmıştır. İthalatın düşüp, ihracatın yükselmesi sayesinde milli gelir hâlâ (fakat yavaşlayarak) büyüyebilmektedir. Ne var ki, İran'a yapılan "hayalî" altın ihracatı, cılız büyümenin bir bölümünü de "hayalî" kılmaktadır. ...Devamı.»
Türk tarımı bitirilmek isteniyor diye isyan eden üreticinin dramı yürekleri dağlıyor... Antalya'nın Kaş ilçesine bağlı seracılık merkezi Kınık beldesinde geçtiğimiz mart ayında ortaya çıkan ve yaklaşık 2 yüz üreticiyi mağdur ettiği öne sürülen fide krizi yargıya taşındı. Kumluca merkezli bir fide firmasından satın aldıkları domates fidelerinin hastalıklı olduğunu bilimsel raporlarla belgelediklerini kaydeden Kınıklı üretici Mehmet Çıtak, yargıya taşıdıkları fide kriziyle ilgili ilk duruşmanın Eylül sonunda olduğunu söyledi. ...Devamı.»
En anlaşılır ekonomi yazarının kaleminden Suriye'deki savaşın TÜRKİYE'YE FATURASI.. Milliyet'in ekonomi yazarı Güngör Uras, Suriyeli muhaliflerle Esad'ın ordusu arasında yaşanan savaşın Türkiye'ye faturasını en anlaşılır dille açıkladı. Uras'ın kaleme aldığı yazısını dayandırdığı habere göre, Türkiye'nin Suriye'ye ihracarı 2010 ve 2011 yılı rakamlarınna göre neredeyse yarı yarıya düşmüş durumda. ...Devamı.»