A Yorum
  Acilis Sayfasi Yap Sik Kullanilanlara Ekle  

   
A yorum Kurum
iletisim
login
yayin ilkeleri...



yazi dizileri

Yazı karekteri : (+) Büyük | (-) Küçük

Işıltı

Kategori Kategori: Makale | Yorumlar 0 Yorum | Yazar Yazan: Deniz Günal | 06 Ekim 2018 16:24:22

Bu hafta üçüncü kez bir bilim kadını Nobel Ödülü almaya layık görüldü. Donna Strickland’e Fizik alanında “yüksek yoğunluklu aşırı kısa atımlı ışık ışınlarının incelenmesi” alanında ödül verildi.

Strickland’in alanında öncü nitelikte olan çalışması henüz doktora öğrencisi iken, danışmanı Mourou ile birlikte 1985 yılında yayınlanmış. O günden bu yana  özellikle, laser ışıklarının kullanıldığı göz ameliyatlarında, son derece hassas kesimlere olanak sağladığı için, doktorların milyonlarca hastanın göz bozukluklarını başarı ile düzeltmelerine olanak sağlamış bu çalışma. Belli ki Strickland’e bu ödülü vermekte hiç acele etmemiş genellikle İsveç ve Norveçli beyaz erkeklerden oluşan Nobel komitesi.   

Strickland’in bu ödülü, kadınlar için özellikle değerli. Çünkü, Nobel Ödüllerinin 117 yıllık geçmişinde üçüncü kez bir kadın fizik dalında ödül alıyor. İlki herkesin çok iyi bildiği, Marie Curie. Diğeri ise, ödülü 1963 yılında alan neredeyse kimsenin bilmediği nükleer fizikçi Maria Goeppert Mayer.  

Nobel Fizik Ödülüne layık görülen 119 bilim insanından yalnızca üçünün kadın olması, kadınların uğradıkları cinsiyet ayrımcılığının boyutlarını gösteriyor.

UNESCO’nun 2018 yılı raporuna bir göz atarsak tüm dünyada bilim kadınlarının oranı yalnızca %28.8. Bu oran ülkeden ülkeye değişiyor elbette.

% 39.8 Arap ülkeleri
% 39.5% Orta ve Doğu Avrupa
% 48.1% Orta Asya
% 23.4 Uzak Doğu ve Pasifik
% 45.4 Latin Amerika ve Karayipler
% 32.3% Kuzey Amerika ve Batı Avrupa
%18.5% Güney ve Batı Asya
% 31.3% Sahra Altı Afrika

Bu araştırmacıların içinde, özellikle fizik, matematik dallarında kadınların oranının daha da düşük olması olası. Yine de dünya ortalamasını %28.8 olarak alırsak, fizik dalında kadınların Nobel kazanma oranı %2.5

TheConversation.comda yayınlanan bir makaleye göre, Kanadalı Strickland erkek meslektaşlarının kendisine eşit davrandığını söylese de, pek çok kadının deneyimi bu yönde değil. Kanada’nın Bilim Bakanı Kirsty Duncan için de cinsiyet ayrımcılığı hep bir sorun olagelmiş. Makalede değinilen bazı sorunlar şöyle:

•    Beyaz erkek öğrenciler, iletişim ağlarına katılmaları için daha çok çağrı alıyor.
•    Beyaz erkek öğrencilere verilen referanslar, onlardan daha başarılı kız öğrencilere verilen referanslardan daha etkileyici yazılıyor.
•    Kadınlar özellikle de beyaz olmayan ırktan ya da bir etnik gruptan geliyorsa çok daha az maaş alıyor ve araştırma için kendilerine daha az zaman veriliyor. Oysa, profesör olmak için gerekli birikim ancak çok çeşitli ve uzun soluklu araştırmalarla olası. Profesör olmak, üniversite içinde olanaklara ulaşmak için çok önemli.
•    Erkekler, erkek araştırmacıların çalışmalarının yayınlanmasına öncelik veriyor.
•    Üniversitelerin Nobele aday gösterdiği bilim insanlarının %95i erkek.

Bu yazımı bilim ile sınırlamak istiyorum. O yüzden Avustralya’da son aylarda “önde gelen deneyimli iki politikacı kadının (biri Dışişleri Bakanı!), kendi partileri olan Liberal Parti içinde uğradıkları cinsiyet ayrımcılığı ve bayalığa ulaşan kabalıklardan dolayı istifa etmiş olduklarına şöyle bir değinip geçeceğim.

Peki Türkiye’de neler oluyor? UNESCO raporuna göre Türkiye’mizdeki kadın araştırmacıların oranı %37.3. Pek çok Batı ülkesinden ileride olduğumuzu görüyoruz ama eğitimimizin gittikçe düşen niteliği, kız çocukları üzerindeki baskılar, kadın bedeni ve davranışlarının hem toplum hem devlet tarafından denetlenip, biçimlendirilmeye çalışılması bizi pek de umutlu yapmıyor.

Ama umuttan daha önemlisi var. Vazgeçmemek! Öğrenmekten, kendimize güvenmekten, aklımıza sahip çıkmaktan vazgeçmemek.

Fizikle başladım. Carlo Rovelli’nin ‘Fizik Üzerine Yedi Kısa Ders’ adlı kitabını önermek istiyorum. Rahat ve zevkle okunan kısa bir kitap bu.

Diyor ki Rovelli  “Bildiğimizin kıyısında, bilinmeyenin okyanusuna değerken,  dünyanın güzelliği ve gizemi ışıldıyor. Ve  bu nefes kesici.”

Bize bu ışıltıları getiren, Nobelli ya da Nobelsiz, tüm kadın ver erkek bilim insanlarına selam olsun mu?

Işıltısız ve kitapsız olmayın.




UNESCO 2018 yılı Bilimde Kadın raporu:
http://uis.unesco.org/sites/default/files/documents/fs51-women-in-science-2018-en.pdf

TheConversation.com'daki makale
http://theconversation.com/why-im-not-surprised-nobel-laureate-donna-strickland-isnt-a-full-professor-104459


Facebook'ta paylaş   |   Twitter'da paylaş


 | Puan: Henüz oy verilmedi / 0 Oy | Yazdırılabilir SayfaYazdır

Yorumlar


Henüz Yorum Yazılmamış

Yorum Yazın



KalınİtalikAltçizgiliLink  
Simge Ekle

    

    

    

    







Çingene Kızı’nın Çalınan Parçaları Sonunda Türkiye’de
'Devlet 80 IQ'yla memur alıyor, suç örgütlerinde 120 IQ var'
Fenerbahçe’den dev hareket! Dünyada bir ilk…
Sevgiyi Çoğaltanlara
'Dijital fişleme'

“Yakında aç ve boş midelerin devrimini görecekler!”
Bir isyanın anatomisi: Kim bu Sarı Yelekliler?
ASIS ajanlarına daha geniş silah kullanma izni.
Avrupa Birliği üyelerine Brexit mutabakatını onaylama çağrısı
'Trump, CIA'nın Kaşıkçı raporu hakkında yalan söylüyor'

Harç bitti, Yapı paydos!!!
Türkiye’de inşaatta alarm zilleri çalıyor
Yerli sermaye kaçıyor: 9 ayda Türkiye’den 20 milyar dolar çıktı
Bıçak kemiğe dayanmış!
Fitch'ten uyarı üstüne uyarı!!!

ÇOCUK
Tek kullanımlık naylon poşetleri tüm mağazalarından kaldırıyor
Kadınlık hallerı, yaşanmışlıklar : Oğlum ölüyor galiba
Dünyanın en eski şişe mesajı Avustralya'daki kumsalda bulundu
Çocuk gelin sayısında utandıran birincilik

Dede Korkut UNESCO listesine girdi
Umutsuz ve kitapsız olmayın
Türk Mitolojisinde Erlik Hanın Yeri Tasviri ve Kökeni
Nebil Özgentürk’ün gözünden: 11 dakikalik Aydin Boysan belgeseli
Robert kolej’de

Algı çok tanık tek
Bir Süreç Olarak İnsan
Ütopya: Ayakları yerde, başı gökte
Atatürk ve Hegel : İki aklın buluşma noktaları
Mutluluk mu dedi biri…

2018 İklim Raporu: Dünya'yı kurtarabilecek son nesil biziz
Avustralya’da öğrencile gelecekleri için sokaktaydı…
Küresel ısınma için belirlenen hedeften uzaklaşılıyor
Yağma ve talanın süresi 49 yıla çıktı
Mercan kayalıkları için 400 milyon dolar

2020 yılında Çin kendi GPS sistemine sahip olacak
Kripto para üretiyor olabilirsiniz!
Milyonlarca kişi cep telefonu ile tehlikede!
'Milyonlarca insanın kişisel verileri, ticari ve siyasi amaçla kullanıldı'
Güneş küresi icat edildi!

İnsan beyninde daha önce bilinmeyen bir bölge keşfedildi
Çin’de yapay zeka okul müfredatına giriyor
Yedi Neşeli Ahtapot
Bir şehri 2000 yıl sonra ortaya çıkardı
'Son Troyalı'nın iskeleti bulundu

Kadınların en fazla öldürüldüğü yer: Kendi evleri
Amerika’dan sonra Türkiye ikinci
Avustralya’da Z kuşağının dünya görüşü…
Türkiye’den göç %42 arttı.
Viyana yedi yılın birincisi Melbourne kentini geride bıraktı.

Fransızlar dirgenlerini Macron'a doğrulttu
Tarihin ilk işçi grevi III. Ramses’i sarsmıştı.
Bir zamanlar sığınaktı
Işıltı
Yalnız mıyım değil miyim?

VATAN
Bir acı Hicaz
TEVHİD-İ
Trafikte yasaklar
Eğri Oturup

Museviliği benimsemiş tek Türk devleti : Hazarlar
İpek Yolu'nun kalbi: Özbekistan
Osman Hamdi Bey.
Ahilik
Nogay Türklerinden Atasözleri


kose yazarlari En Cok Okunanlar
Son 30 günde en çok okunanlar
En Cok Okunanlar









Basa git