A Yorum
  Acilis Sayfasi Yap Sik Kullanilanlara Ekle  

   
A yorum Kurum
iletisim
login
yayin ilkeleri...



yazi dizileri

Yazı karekteri : (+) Büyük | (-) Küçük

Işıltı

Kategori Kategori: Makale | Yorumlar 0 Yorum | Yazar Yazan: Deniz Günal | 06 Ekim 2018 16:24:22

Bu hafta üçüncü kez bir bilim kadını Nobel Ödülü almaya layık görüldü. Donna Strickland’e Fizik alanında “yüksek yoğunluklu aşırı kısa atımlı ışık ışınlarının incelenmesi” alanında ödül verildi.

Strickland’in alanında öncü nitelikte olan çalışması henüz doktora öğrencisi iken, danışmanı Mourou ile birlikte 1985 yılında yayınlanmış. O günden bu yana  özellikle, laser ışıklarının kullanıldığı göz ameliyatlarında, son derece hassas kesimlere olanak sağladığı için, doktorların milyonlarca hastanın göz bozukluklarını başarı ile düzeltmelerine olanak sağlamış bu çalışma. Belli ki Strickland’e bu ödülü vermekte hiç acele etmemiş genellikle İsveç ve Norveçli beyaz erkeklerden oluşan Nobel komitesi.   

Strickland’in bu ödülü, kadınlar için özellikle değerli. Çünkü, Nobel Ödüllerinin 117 yıllık geçmişinde üçüncü kez bir kadın fizik dalında ödül alıyor. İlki herkesin çok iyi bildiği, Marie Curie. Diğeri ise, ödülü 1963 yılında alan neredeyse kimsenin bilmediği nükleer fizikçi Maria Goeppert Mayer.  

Nobel Fizik Ödülüne layık görülen 119 bilim insanından yalnızca üçünün kadın olması, kadınların uğradıkları cinsiyet ayrımcılığının boyutlarını gösteriyor.

UNESCO’nun 2018 yılı raporuna bir göz atarsak tüm dünyada bilim kadınlarının oranı yalnızca %28.8. Bu oran ülkeden ülkeye değişiyor elbette.

% 39.8 Arap ülkeleri
% 39.5% Orta ve Doğu Avrupa
% 48.1% Orta Asya
% 23.4 Uzak Doğu ve Pasifik
% 45.4 Latin Amerika ve Karayipler
% 32.3% Kuzey Amerika ve Batı Avrupa
%18.5% Güney ve Batı Asya
% 31.3% Sahra Altı Afrika

Bu araştırmacıların içinde, özellikle fizik, matematik dallarında kadınların oranının daha da düşük olması olası. Yine de dünya ortalamasını %28.8 olarak alırsak, fizik dalında kadınların Nobel kazanma oranı %2.5

TheConversation.comda yayınlanan bir makaleye göre, Kanadalı Strickland erkek meslektaşlarının kendisine eşit davrandığını söylese de, pek çok kadının deneyimi bu yönde değil. Kanada’nın Bilim Bakanı Kirsty Duncan için de cinsiyet ayrımcılığı hep bir sorun olagelmiş. Makalede değinilen bazı sorunlar şöyle:

•    Beyaz erkek öğrenciler, iletişim ağlarına katılmaları için daha çok çağrı alıyor.
•    Beyaz erkek öğrencilere verilen referanslar, onlardan daha başarılı kız öğrencilere verilen referanslardan daha etkileyici yazılıyor.
•    Kadınlar özellikle de beyaz olmayan ırktan ya da bir etnik gruptan geliyorsa çok daha az maaş alıyor ve araştırma için kendilerine daha az zaman veriliyor. Oysa, profesör olmak için gerekli birikim ancak çok çeşitli ve uzun soluklu araştırmalarla olası. Profesör olmak, üniversite içinde olanaklara ulaşmak için çok önemli.
•    Erkekler, erkek araştırmacıların çalışmalarının yayınlanmasına öncelik veriyor.
•    Üniversitelerin Nobele aday gösterdiği bilim insanlarının %95i erkek.

Bu yazımı bilim ile sınırlamak istiyorum. O yüzden Avustralya’da son aylarda “önde gelen deneyimli iki politikacı kadının (biri Dışişleri Bakanı!), kendi partileri olan Liberal Parti içinde uğradıkları cinsiyet ayrımcılığı ve bayalığa ulaşan kabalıklardan dolayı istifa etmiş olduklarına şöyle bir değinip geçeceğim.

Peki Türkiye’de neler oluyor? UNESCO raporuna göre Türkiye’mizdeki kadın araştırmacıların oranı %37.3. Pek çok Batı ülkesinden ileride olduğumuzu görüyoruz ama eğitimimizin gittikçe düşen niteliği, kız çocukları üzerindeki baskılar, kadın bedeni ve davranışlarının hem toplum hem devlet tarafından denetlenip, biçimlendirilmeye çalışılması bizi pek de umutlu yapmıyor.

Ama umuttan daha önemlisi var. Vazgeçmemek! Öğrenmekten, kendimize güvenmekten, aklımıza sahip çıkmaktan vazgeçmemek.

Fizikle başladım. Carlo Rovelli’nin ‘Fizik Üzerine Yedi Kısa Ders’ adlı kitabını önermek istiyorum. Rahat ve zevkle okunan kısa bir kitap bu.

Diyor ki Rovelli  “Bildiğimizin kıyısında, bilinmeyenin okyanusuna değerken,  dünyanın güzelliği ve gizemi ışıldıyor. Ve  bu nefes kesici.”

Bize bu ışıltıları getiren, Nobelli ya da Nobelsiz, tüm kadın ver erkek bilim insanlarına selam olsun mu?

Işıltısız ve kitapsız olmayın.




UNESCO 2018 yılı Bilimde Kadın raporu:
http://uis.unesco.org/sites/default/files/documents/fs51-women-in-science-2018-en.pdf

TheConversation.com'daki makale
http://theconversation.com/why-im-not-surprised-nobel-laureate-donna-strickland-isnt-a-full-professor-104459


Facebook'ta paylaş   |   Twitter'da paylaş


 | Puan: Henüz oy verilmedi / 0 Oy | Yazdırılabilir SayfaYazdır

Yorumlar


Henüz Yorum Yazılmamış

Yorum Yazın



KalınİtalikAltçizgiliLink  
Simge Ekle

    

    

    

    







Ulusal Giz
Erdoğan demokrasiyi kaldırıyor
Söylenecek Her Şey Hakında - Çağımızın Üç Kahramanı
Avustralya Başbakanı: Erdoğan'ın sözleri düşüncesiz ve aşağılayıcı; ilişkiler gözden geçirilebilir
Başın Sağolsun Yeni Zelanda

Avrupa'da yaşayan Müslümanlar kendilerini siyasetten dışlanmış hissediyor
An ve zamanda Avrupa Birliği
Üçüncü Dünya Savaşı’na hazırlık
Papa Fransis inançsız mı?
Onların bütün ümidi gençlikte değil

Yabancı yatırımcının yeni endişesi: Erken seçim
Sri Lanka'da gerçekleştirilen Paskalya Bayramı saldırılarından korkunç ayrıntılar
Trump devrinde petrolün jeopolitiği
Türkiye en sefil 10’uncu ülke oluyor
Soğan fiyatları sonun başlangıcı mı?

Pasaportun yolculuğu
“Dünyanın sonuna” gidiyorlar!!!
Narsisizm nedir ve görülme sıklığı neden artıyor?
2019’da bizi bekleyen ölümcül 10 tehlike
2050'de, 60 yaşın üzerinde 2,1 milyar insan var olacak

Zamannın ruhuna aykırı bir sergi
Kendini unutup insanı bulmak
Kafka hayranlarına sevindirici bir haber
Parayı giyinmek ya da sanatı yaşamak
Sansüre karşı ‘Yollara Düştük’ belgeseli erişime açıldı!

Tarihsel olan nesnel olmaya kapalı mı?
Algı çok tanık tek
Bir Süreç Olarak İnsan
Ütopya: Ayakları yerde, başı gökte
Atatürk ve Hegel : İki aklın buluşma noktaları

Çin’in plastik atıklarının yeni adresi Türkiye
Varlığımız varlığına armağan mı ceza mı?
‘Uyurgezer’ adımlarla felakete doğru
Dünyanın turnusol kâğıdı
2018 İklim Raporu: Dünya'yı kurtarabilecek son nesil biziz

Anı yakalamak
Yapay Zeka psikiyatrik tedavilerde kullanılacak
Wing drone ile kargo servis izni aldı.
Facebook şifrelerinizi yine değiştirmenin zamanı geldi
Pasaport yerine geçecek yüz tanıma yazılımı geliyor

Kibir Hastalığı
Yeni diller ortaya çıkıyor
42000 yıllık at cesedi bulundu
Ayakta Uyumayın Sağlıklı Uyuyun
NASA’dan yapılan duyuru ana hatları ile şöyle.

Dünyanın en yaşanılabilir şehri : İstanbul 130 Sydney 11. sırada
Kadınların hak eşitliği oranı Avusturalya'da %96.8 Türkiye'de %79.38
Hukukun Üstünlüğü Endeksi: Türkiye 126 ülke arasında 109'uncu sırada
Türkiye, Rusya, Brezilya ve Endonezya ile aynı kategoride
Türkiye ekonomik özgürlükte sınıfta kaldık

Güç Beyin Hasarına Yol Açar mı?
Çocuklarını Kurban eden 10 Uygarlık
BEKA MEKA
Hangi inanç bu kanlı elleri temizler?
Umudum yok İnadım var!

Bu pazar iyi dinlenin anneler, sonraki her gün yine yorulacaksınız
GUGUK
İnansak mı?
60 Sene Sonra
Üç resimde felsefe - ÇİN GÜNCESİ

Sümer Atasözleri ve Özdeyişler
Museviliği benimsemiş tek Türk devleti : Hazarlar
İpek Yolu'nun kalbi: Özbekistan
Osman Hamdi Bey.
Ahilik


kose yazarlari En Cok Okunanlar
Son 30 günde en çok okunanlar
En Cok Okunanlar









Basa git