A Yorum
  Acilis Sayfasi Yap Sik Kullanilanlara Ekle  

   
A yorum Kurum
iletisim
login
yayin ilkeleri...



yazi dizileri

Yazı karekteri : (+) Büyük | (-) Küçük

Uyku: Beyinin bulaşık makinesi

Kategori Kategori: Yaşam | Yorumlar 0 Yorum | Yazar Yazan: Aynur Çağlı | 06 Ocak 2014 04:29:54

Yaşamın üçte biri uykuda geçiyor. Uykunun yararları saymakla bitmez, uykusuzluk ise insan sağlığını tehdit eden etkenlerin başında geliyor. Beyindeki toksinlerin uykuda uğradıkları değişimin incelenmesi sonucu, bugüne dek beyin hücreleri tarafından arıtıldığı sanılan toksinlerin uyku sırasında çok hızlı temizlendiği belirlendi. Bu toksinler arasında Alzheimer hastalığına neden olan proteinler de bulunuyor.



Uykusuzluğun yolaçtığı yorgunluk, unutkanlık, odaklaşma sorunu, dikkatsizlik ve depresyonun beyindeki toksinlerin yoğunlaşmasıyla bağlantılı olduğu düşünülüyor. New York’taki Rochester Üniversitesi’nden bir ekip, Alzheimer’a yolaçan ‘amyloid beta’ ve ‘tau’ isimli proteinler ile benzeri toksinlerin nasıl temizlendiğini araştırdı. Maiken Nedergaard’in önderliğindeki ekip, uyku sırasında oluşan mikroskopik kanalların zehirli atıkları hızla yok ettiklerini ortaya çıkardı. Beyin hücreleri uykuda küçülürken, temizlik kanallarının sayısı yüzde 60 oranında artıyor.

Uyuyan farelerin beynine ‘amyloid beta’ enjekte eden araştırmacılar, temizlik işlemininin aynı toksinin verildiği uyanık farelerdekinden iki kat daha hızlı olduğunu gördüler. Genelde fare beyiniyle aynı yapıya sahip olan insan beyininin de aynı şekilde arıtma yaptığına inanılıyor. Uyanıkken beyinde ‘amyloid beta’ yoğunlaşması görülüyor. Bu yoğunlaşma Demans (Bunama) ve Alzheimer’a yolaçıyor.

Uykunun süresi kadar kalitesi de önemlidir. Kesintisiz ve huzurlu 5-6 saatlik bir uyku, kabuslarla dolu, ağrılı, sancılı ve bölük pörçük 7-8 saatlik uykudan çok daha iyi ve yararlıdır. Hücrelerin yenilenmesi ve enerji depolaması için bedenin düzenli ve uzun bir uykuya gereksinimi vardır. Günün üçte birini uykuda geçiren insan sağlık, enerji ve üretkenlik açısından öne geçiyor. Beyin, insan bedeninin tüm işlevlerini düzenleyip yönetmesine karşın vücuttaki toplam enerjinin yalnızca yüzde yirmisini kullanır.

Enerji düzeyi düşük olan beyin, sınırlı enerjisini dengeli kullanmak zorundadır. Uyanıkken sürdürülen faaliyetler ve zorunlu arıtma işlemi bu enerjiyi hızla tüketiyor. Uykuda arıtma hızlandığından daha az enerji harcanıyor. Yeterli uyku alınmadığında bu denge doğal olarak altüst oluyor.

Beyinin normal işlevini yerine getirebilmesi için toksinlerden arınması gerekiyor. Beyin bilgileri algılayıp işleme koyarken oluşan toksinleri aynı anda temizlemeyi beceremiyor, bir seçim yapıp arıtma işini uykuya bırakmak zorunda kalıyor. Nedergaard’a göre, evde parti devam ederken temizlik yapılamaz, ikisinden birini seçmek zorundasınız. Beyinin işleyişi de biraz böyle, yoğun beyinsel faaliyet sürerken toksinlerle başetmek zor oluyor.

Uyku sayesinde tüm hücreler yenileniyor. Uykusuzluk ise bağışıklık sisteminin çökmesine, kalp rahatsızlıklarına, şeker hastalığına, obeziteye ve depresyona neden olurken zihinsel faaliyetleri de engelliyor. Hücreler yenilenmeyince, toksinler temizlenmeyince beden yalnızca fiziksel ve biyolojik olarak değil, kimyasal olarak da hasar görüyor. Genlerin yapısı değişiyor ve genetik yatkınlık olmadığı halde şeker ve yüksek tansiyon türünden rahatsızlıklar görülüyor.

Nedergaard insan beynini bulaşık makinesine benzetiyor. Beyin hücrelerinin en büyük düşmanı olan toksinlerin temizlenmesiyle insan sağlığına kavuşuyor. Uykusuzluğun hastalıklara yolaçması ve sürekli uykusuzluk halinin ölümle sonuçlanması bu yoğun zehirlenme ile açıklanıyor. Alzheimer’i önleyen alıştırmalara, diyetlere ve uzman önerilerine bir yenisi eklendi. Bol ve kaliteli uyku.




Facebook'ta paylaş   |   Twitter'da paylaş


 | Puan: 10 / 5 Oy | Yazdırılabilir SayfaYazdır

Yorumlar


Henüz Yorum Yazılmamış




Türbülans vakaları iklim değişikliği etkisi mi?
Dünyanın gözü kulağı Ortadoğuda: İran-İsrail gerilimi tırmanıyor.
İsrail, Gazze'de yardım konvoyunu hedef aldı: Biri Avustralyalı 7 kişi öldürüldü
DEVLET-ULUSTAN FEDERASYONA, ekitap
Dünyada altın madenciliği nasıl yapılıyor, kazalar ne kadar yaygın?

YENİDEN UMUD IŞIĞI
"ALO NACİ, BURASI PARİS: HALK CEPHESİ KURULUYOR DUYDUN MU?"
Norveç, İrlanda ve İspanya Filistin'i tanıma kararı aldı.
AFP'den SADAT iddiası: Nijer'e bin paralı asker gönderildi.
Yeni Kaledonya'da neler oluyor?

Türkiye'de açlık sınırı 20 bin TL'ye dayandı
Tayland esrarı yeniden yasaklıyor.
İstanbul kirada Avrupa’nın lideri
Türkiye AB’nin 6 milyar Euro mülteci yardımını nasıl harcadı, AB Sayıştayı’nın eleştirileri neler?
Yoksulluk sınırı bir yılda 24 bin TL arttı.

Fahri Kiamil
İki annenin başlattığı akıllı telefon karşıtı hareket çığ gibi büyüdü
Afganistan'da onlarca arkeolojik alan buldozerle yıkılarak yağmaya açıldı.
Franz Kolschitzky: Viyana Kuşatması'ndan Kalan Kahveleri Değerlendiren Girişimci
Kış güneşi arayan Britanyalıların adresi Türkiye

"İNEK BAYRAMI" ekitap
Dünya tarihini şekillendiren 6 içecek türü
Taş Kağıt Makas Oyunu (Jan Ken Pon)
"DUHOK KONUŞUYOR" ekitap
ENTERNASYONAL

KİBİRLİ GÜÇ ZEHİR - ERDEMLİ BİLİM PANZEHİR
KARARLILIK - KİŞİSEL ALTYAPI
TARİHSEL KİŞİLİK
TARİHSEL İNSAN
SÜREÇ VE TARİHSEL ÖZNE

'Yeşil İslam' Endonezya'yı iklim çöküşünden kurtarabilir mi?
İsviçreli kadınlar AİHM'de görülen iklim değişikliği davasında zafer kazandı.
Yorgun dünya artık yavaş dönüyor
Avustralya’daki dev yosun ormanlarını yapay zekâ koruyor
2023'te sıcaklık rekoru kırıldı

Apple otomobili ABD'de üretime bir adım daha yaklaştı.
Yaşgünün Kutlu Olsun James Webb Uzay Teleskobu
Su ve deterjan olmadan çalışan bir çamaşır makinesi
Akıl okuyabilen robot tasarladılar
Sanal Gerçeklik, Artırılmış Gerçeklik , Metaverse, Sanal Uzay Nedir?

Beynimiz uykuda geleceği tahmin etmeye çalışıyor.
Bilim insanı Matthieu Juncker ekosistemi gözlemlemek için ıssız adada 8 ay tek başına kalacak.
Beynine çip takılan kişinin düşünceleri 25 dakika boyunca okundu.
14 Mart Pi Günü, Günün Kutlu Olsun Pi !
Tüm canlılar için en ideal sıcak

İstanbulluların %44'ü kıt kanaat geçiniyor
Türkiye artık yabancılar içinde ucuz değil…
2023'te 282 milyon insan açlık yaşadı.
Servet dağılımı adaletsizliği: Türkiye'de %1’lik kesim servetin %40’ını alıyor
BM Raporu: İsrail'in Gazze'ye yönelik saldırısında soykırım suçu iddiası

GÜZİN'LE
GEÇİTKALE'DEN GELİYORDU...
GENÇ BİR YAZARA BİRKAÇ TAVSİYE
DEĞİŞİYOR, YOKSULLAŞIYOR
“KİRAZ ZAMANI” SERÇELER, KİRAZ AĞACIMIZ, RAZZİA

Çarpık Eğitim
Ziyafet
Kim Aptal, Kim Akıllı
SİVAS
SAMSUN

Mimar Sinan: Bir Dehanın Yükselişi ve Osmanlı Mimarisinin Zirvesi
İskandinav Göçleri ve Vikinglerin Avrupa Üzerindeki Etkisi
Hümanizm Nedir?
Osmanlı’da kahve kültürü, Osmanlı’da kahve isimleri..
Amerika’da Ayrımcı Politikalar ve Siyahi Mücadele Tarihi


kose yazarlari En Cok Okunanlar
Son 30 günde en çok okunanlar
En Cok Okunanlar










Basa git