Sulukuleli Romanlar, Avrupa Parlamentosu'nda evlerini yıkacak projeyi 'Roman kimliği için sonun başlangıcı' olarak nitelediler. Kentsel Dönüşüm Projesi kapsamında evleri yıkılacak Sulukuleli Romanlar, sıkıntılarını Avrupa Parlamentosu'na taşıdı.

İstanbul Büyükşehir ve Fatih belediyeleriyle, Toplu Konut İdaresi’nin ortak projesinde, Sulukule’nin tamamen yıkılıp yeniden inşaa edilmesi planlanıyor. Avrupa Parlamentosu Yeşiller grubunun Brüksel’de düzenlediği konferansa katılan Sulukuleli Romanlar da, projenin kimliklerine zarar vereceğini savundu.


Sulukule Platformu Sözcüsü Hacer Foggo, “Bu projede Roman kültürünün, geleneklerin göreneklerin sergileneceği hiçbir şey yok. yani bu sadece, üstüne İstanbul’un başka bir semtini yazsanız da olabilir yani” derken, Sulukule Derneği Başkanı Şükrü Punduk da “Belediye bize hiçbir şekilde sormadan bunu hayata geçirdi. Bizler STK’lar, mimarlar odası, mimarlar olarak hepimiz beraber çalışalım diyoruz” dedi.


Brüksel merkezli Avrupa Roman Bilgi Ofisi’ne göre de proje, bir insan hakları ihlali... Ofis yöneticisi İvan İvanov, “Belki de 50 yıldır bu gecekondularda yaşayanlar var. Şimdi gelip bu insanlara kaçak evlerde yaşıyorsunuz deniyor. Gecekondular yapılırken yetkililer neredeydi?” diye tepki gösterdi.


Fatih Belediye Başkanı Mustafa Demir ise farklı konuşuyor. Demir’e göre, projeyi bizzat Romanlar istemişti: “Projeyi yaparken kriterlerimiz vardı. Bir tanesi mülkiyet hakkına saygılı olmaktı. Kültüre saygılı bir proje bu. Asla gizli bir gündemimiz olamaz.”

Sulukule

Dünya’daki en eski Roman yerleşimlerinden olarak bilinen Sulukule (Neslişah ve Hatice Sultan Mahalleleri) 1.000 yıllık bir geçmişe sahip. Tarihi kaynaklara göre Romanlar Türkler'den daha önce 1054 yılında bölgeye gelip yerleşmişler. Bu sebepten dolayı Sulukule Romanlar, Romanlar da Sulukule ile özdeşleşmiş durumda. Yapılan araştırmalara göre mahallerde 3.500 Roman, 2.000 Roman olmayan kişinin yaşadığı söyleniyor.

Nereden Nereye Gelindi?

16 Haziran 2005 tarihinde kabul edilen ve 5 Temmuz 2005 tarihinde Resmi Gazete’de yayınlanan 5366 sayılı “Yıpranan Tarihi ve Kültürel Taşınmaz Varlıkların Yenilenerek Korunması ve Yaşatılarak Kullanılması Hakkında” kanun kapsamında Sulukule “Kentsel Dönüşüm ve Yenileme” alanı olarak kabul edildi.

18 Aralık 2005 tarihinde Milliyet gazetesinde yayınlanan habere göre yapılacak proje şu şekilde özetleniyor:
“Fatih 2 No'lu Kentsel Yenileme Projesi Protokolü'ne göre tarihi surların koruma bandında bulunan ve Sulukule olarak bilinen bölgedeki 355 adet parsel boşaltılacak. Bu parsellerdeki hak sahiplerine, Gaziosmanpaşa Taşoluk bölgesinde TOKİ tarafından yaptırılacak olan toplu konutlardan öncelikle becayiş (karşılıklı yer değiştirme) yöntemiyle devir olacak. Sulukule'de ve Taşoluk'ta yapılacak konutların bedelini TOKİ belirleyecek.

Belediye temizleyecek
Protokole göre, kentsel yenileme alanında ikamet eden tapu sahibi olan veya olmayan vatandaşlardan, mahsuplaştırma veya borçlandırma yoluyla konut edinmek üzere TOKİ'ye devir edilmesi şartıyla muvafakatname alınacak. Söz konusu alandaki gecekondu, yapı ve eklentilerinin tasfiyesi, yıkımı ve temizlenmesi Fatih Belediyesi tarafından yapılacak.”

Yenileme kararının Bakanlar Kurulu tarafından onaylanmasının ardından, 2006 yılı Temmuz ayında Fatih Belediyesi, İstanbul Büyükşehir Belediyesi ve TOKİ ile yeni evlerin inşaatı için bir protokol imzalandı.