Turhan Selçuk için cumartesi saat 14.00’de Cumhuriyet gazetesi önünde tören yapılacak. Selçuk, Pazar günü öğlen Nevşehir Hacıbektaş’ta toprağa verilecek.

Türk mizahının önde gelen isimlerinden, duayen karikatürist Turhan Selçuk 1922'de Milas'ta doğdu. İlk karikatürleri Adana'daki ortaöğrenimi sırasında aynı yerde çıkan Türk Sözü gazetesi ile İstanbul'da Kırmızı Beyaz ve Şut spor dergilerinde yayımlandı (1941). 1943'te Akbaba'nın kadrosuna girdi, 1948'de Tasvir'de karikatürcü ve ressam olarak çalıştı; Refik Halit Karay'ın çıkardığı Aydede'nin baş çizeri oldu. Kardeşi İlhan Selçuk'la birlikte 41 Buçuk (1952), Dolmuş (1956) mizah dergilerini çıkardı. 1949'da, dünyada Steinberg'in öncülüğüyle başlayan modern karikatür anlayışına yöneldi. Yeni İstanbul gazetesindeki yazılarında "grafik mizah"ın karikatürün evrensel anlatımı olduğunu savundu; çalışmalarını bu yönde sürdürmeye başladı.

Yeni İstanbul, Yeni Gazete, Akşam, Milliyet, Cumhuriyet gazetelerinde ve Akis, Yön, Devrim, Toplum, vb. dergilerde çizdi. 1957'de Milliyet'te çizmeye başladığı Abdülcanbaz dizisi büyük ilgi gördü. Tiyatroya ve sinemaya uyarlanan bu çizgi romanın bir deseni 1991'de PTT tarafından pul olarak basıldı. 1969'da iki arkadaşıyla Karikatürcüler Derneği'ni kuran Turhan Selçuk 1973'te Sanatçılar Birliği tarafından "Halkın Sanatçısı", 1983'te Gazeteciler Cemiyeti tarafından "Yılın Karikatürcüsü" seçildi. 1997 yılında da ''Cumhurbaşkanlığı Büyük Sanat Ödülü''nü alan Selçuk'un, 1992 yılında Dışişleri Bakanlığı'nın önerisi üzerine hazırladığı ''İnsan Hakları'' konulu sergisi Avrupa Konseyinin önerisiyle ilk kez Strasbourg'da açıldı ve 1997'ye kadar Avrupa'nın çeşitli kentlerinde ve Güney Afrika'da izlenime sunuldu.

1997'ye kadar Avrupa'nın çeşitli kentlerinde ve Güney Afrika'da dolaştı. "Barış ve Kitap" konulu karikatürü 1992'de Avrupa Konseyi'nin başlattığı kitap okuma kampanyası boyunca bütün afiş ve dokümanlarda logo olarak kullanıldı. Sanatçı, çalışmalarını Turhan Selçuk Karikatür Albümü (1954), 140 Karikatür (1959), Turhan 62 (1962), Hiyeroglif (1964), Hal ve Gidiş Sıfır (1969), Söz Çizginin (1979) adlı albümlerinde topladı. Türkiye ve Avrupa'da bir çok müzede karikatürleri sergilendi.

Milliyet gazetesinin ardından Cumhuriyet gazetesinde çizen Turhan Selçuk 88 yaşındaydı.

Turhan Selçuk Karikatürlü Evi Nisan'da açılıyor

Cumhuriyet gazetesi çizeri ve Türk karikatürünün önde gelen isimlerinden Turhan Selçuk’un adı, dünyaya geldiği Milas’ta açılacak karikatür evinde yaşatılacak. Nisan ayında açılması planlanan “Turhan Selçuk Karikatürlü Evi” için ilçedeki tarihi Hacı Ali Konağı restore edildi.

Gazete çizerlerinden Kamil Masaracı’nın girişimleri ve Milas Belediyesi’nin katkıları ile açılmasına karar verilen Karikatürlü Ev iki bölümden oluşacak. Tarihi konağın giriş bölümü tamamen Turhan Selçuk’a ayrıldı. Burada Turhan Selçuk karikatürleri ve sanatçıya ait eşyaların sergilenecek. Karikatürlü evi ziyaret edenler, Turhan Selçuk’un sanat yaşamını anlatan belgeselleri de izleme imkanı bulabilecek. Diğer bölüm de çocuklar ve gençler için karikatür atölyesi olarak hizmet verecek. Kurslarla sanata ilgi ve yeteneği olan çocuklarıa kendilerini geliştirmelerine imkanı sunulacak olan bu bölümde ulusal ve uluslarası peryodik sergiler de açılacak. Turhan Selçuk Karikatürlü Evi, karikatür ustalarının çocuk ve gençlerle biraraya gelip deneyimlerini aktaracağı çeşitli etkinliklere de ev sahipliği yapacak. Aynı konağın üst katı da ressam Turan Erol adına resim galerisi olarak düzenlenecek.

Milas Belediye Başkanı Muhammet Tokat, “Cumhuriyet Gazetesi’nin değerli yazarı ve tarihi kentler birliği danışma kurulu üyesi Oktay Ekinci ve Cumhuriyet Gazetesi karikatüristi Kamil Masaracı ile ilçemizin kültürel gelişimi için bağlantı içerisindeydik. Masaracı ile Milaslı iki değerli sanatçımız Turan Selçuk ve Turan Erol adıyla Hacı Ali Ağa konağımızın bir bölümünü karikatür sergi ve kurs, bir bölümünü de resim müzesi olarak düzenlemeyi düşünüyoruz. Umuyoruz ki Nisan ayı içerisinde karikatür evimizi açacağız. Karikatür evinin oluşumu, devamlılığı ve işlevselliği konusunda çalışmalarımız sürecek” dedi.


50. sanat yılı

Turhan Selçuk, 1992’de on üçüncü kişisel sergisiyle 50. sanat yılını kutladı. “İnsan Hakları” adını taşıyan bir karikatür sergisi, Avrupa’nın birçok büyük kentinde açıldı. İstanbul Gazeteciler Cemiyeti’nin Gazetecilik Başarı Armağanı Yarışması’nda 1955’te Birincilik Ödülü’nü, 1983, 1986, 1987, 1989 ve 1990’da Başarı Ödüllerini; İtalya’da Uluslararası Bordighera Karikatür Yarışması’nda 1956’da Altın Palmiye ile Aero Club Gümüş Kupası’nı, 1962’de Gümüş Hurma’yı aldı. Selçuk 1970’te İtalya’da Ippocampo-Vasto Karikatür Festivali’nde Ippo Campo Ödülü’ne, 1971’de Türkiye Sanatçılar Birliği’nin Halkın Sanatçısı Ödülü’ne ve 1975’te İtalya’da Vercelli Karikatür Bienali’nde Gümüş Kupa’ya layık görüldü.

Yapıtları ABD, Kanada, İtalya, Bulgaristan, İsviçre ve Polonya’da karikatür müzelerine alındı. 1992’de Sıvas Cumhuriyet Üniversitesi’nin Onursal Bilim Doktoru unvanına, 1997 yılında da Anadolu Üniversitesi Fahri Doktora unvanına layık görüldü.

Kaynak : cumhuriyet.com.tr