Rahime grip oldu fena halde. Grip beni kündeye getiremedi ama onu yatağa mıhladı.

Hava soğuk, ev sıcak ama ne fayda!

 

Kitap okumaya çalışıyorum, dışarda sonbahar, evde hasta; Allahtan sonbahar tatili başladı da rahatım okul yönünden.

 

 

 

Öğlen Büyükelçilik müsteşarlarıyla yediğim yemek bana kimi kapıların açılabileceği izlenimini verdi. Artık büyükelçilik de kültür-sanatla Almanya ve Avrupa’da ciddi çıkarmalar yapmamızın gerekliliğine inanmış görünüyor. Bunu yıllardır dile getiriyordum ben. Kültür bombardımanına tutulmazsa Berlin ve öteki kentler, Türkiye hep olumsuz puan almayı sürdürecek. Yeni Kültür Müsteşarıyla bir şeyler olacak gibi gözüküyor.

 

Akşam da Nur’un evinde somon balığı eşliğinde müsteşarlarla konuşmamın etrafında döndük durduk.

 

 

 

Hayâl dergisi geldi. Hüseyin Avni Cinozoğlu’nun yeni şiir kitabı Mükâfat da.

 

Şiiri Özlüyorum dergisiyle birlikte Fuat Çiftçi’nin şiir kitabı Ağrılı Renk de.

 

YKY’den gelen pakette ise Hulki Aktunç’un yeni şiirlerinin yer aldığı Sönmemiş Dizeler, Cevat Çapan’ın yeni şiir kitabı Ara Sıcak ve Rilke’nin Orpheus’a Sonneler’i.

 

Dün de Yılmaz Erdoğan’ın yeni şiir kitabı Sahiler Düş, Düşler Sahi (Sel yayınları)ve Buket Uzuner’in öykü kitabı Yolda (Turkuaz) gelmişti.

 

Ayrıca 50 Kuşağı’nın ilk kitaplarından Ferit Edgü’nün Kaçkınlar’ı, Demir Özlü’nün Bunaltı’sı ve Orhan Duru’nun Bırakılmış Biri de (Sel yayınları) geldi.

 

Kitap yönünden gayet iyiyim şu sıralar.

 

 

 

Rusya’nın Kültür Tarihi’ni okurken Mandelstam’ın Stalin’i anlatan ve sonra da sürgüne, ölüme yollanmasına neden olan şiiriyle karşılaşıyorum. Tüylerim ürperiyor: Vahşetin ve kıyımın tablosu canlanıyor gözümde:

 

 

Nâzım’ın da bir şiiri var Stalin üzerine. Neyse onun başına Mandelstam’ınki gibi bir iş gelmiyor.

 

 

 

Besteci Stravinski, ressam Chagall, besteci Prokofiyev, besteci Şastakoviç, şair Ahmatova,  şair Tsetayeva, Mandelstam ve daha niceleri... Stalin’in zulmünden öyle ya da böyle etkilenenler.

 

Tsetayeva, kendini asar.

 

Ahmatova gün yüzü görmez.

 

Rus Kültür Tarihi, sonunda bitti ama ben de bittim. Acılı yaşamları ve yaratıcı dahilerin çektiklerini bu kadar ayrıntılı bilmiyordum. Gaddar memurlar, siyasetçiler... yok, adları hayırla anılmıyor bugün ama sanatçılar var; yapıtları yaşıyor müzelerde, kitaplarda.

 

Sanatçılara yapılan baskılar, işkenceler, yasaklamalar... günümüzde de sürüyor ne yazık ki. Sanat ve sanatçıdan korkuluyor hâlâ.

 

Ülkesinden kopamayan sanatçıların iç dünyalarını öyle iyi anlıyorum ki!

 

Kim koparabilir bağını ülkesiyle ve anadiliyle? Hele çocukluğundan, ailesinden, yaşadığı ortamlardan kopmak olası mı? Geçmiş nereye gidersek gidelim peşimizden gelmiyor mu?

 

 

 

Hulki Aktunç’un yeni şiirlerini topladığı Sönmemiş Dizeler’le Cevat Çapan’ın Ara Sıcak kitabındaki şiirleri okudum tadına vara vara. Hulki, dili konuşturuyor ve anlam üstüne anlam ekliyor. Cevat Çapan, yaza ve geçmişine eğiliyor, anılarından şiir sağıyor yumuşak bir biçimde.

 

Durup dururken şu dizeler döküldü önümdeki deftere:

 

 

Saatler bir saat geri alınacak bu gece ve ben bir saat daha erken uyanacağım karanlığa.

 

 

 

“Pazar Günleri Ne Yaparsınız” başlıklı yazım 1992’de çıkmış Milliyet Sanat’da.

 

Bazıları için pazar günü sıkıntıdır, ne yapacağını bilemez insanların çoğu.

 

Sait Faik için bu günün farklı bir anlamı vardır:

 

 

İlhan Berk, pazarları çalışmaz mıydı acaba?

 

Enis Batur da “Pazar Sıkıntısı”nı şiirine geçirir.

 

Özdemir İnce, “Pazar Kırları”na sığınır sıkıntısını dağıtmak için.

 

Nâzım’ın “Bugün Pazar” şiirini kim unutabilir ki?

 

 Ben ne yaptım bugün? Evde kaldım, Orlando Figes’in Nataşa’nın Dansı (Rusya’nın Kültürel Tarihi) üzerine yazmak için masamın başına geçtim.