Türkiye'de işsizlik verileri yeni bir rekora imza attı. TÜİK'e göre işsizlik yüzde 15,5'e ulaşırken uzmanlar işsizlik oranının yüzde 26 düzeyine ulaştığını savunuyor. Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), tarafından açıklanan üçer aylık Hanehalkı İşgücü Anketi'nin "Aralık-Ocak-Şubat" dönemini kapsayan "Ocak 2009" sonuçlarını açıkladı.

Buna göre işsizlik verilerinde yeni bir rekora imza atıldı.

Yüzde 15,5'e ulaşan işsizlik oranıyla birlikte işsiz sayısı son bir yılda 1 milyon kişi arttı. Ocak ayında Türkiye'de tam 3 milyon 650 bin kişinin işsiz olduğu açıklanmıştı. 2008 Ocak ayında işsizlik oranı yüzde 11,6 düzeyinde bulunuyordu. Uzmanlar ise gerçek işsizliğin yüzde 26 düzeyinde olduğunu iddia ediyor.

Türkiye'deki işsiz sayısının, Ocak 2009 döneminde, bir önceki yılın aynı dönemine göre 1 milyon 59 bin kişi artarak, 3 milyon 650 bin kişi olduğu bildirildi. Buna göre bir önceki döneme göre işsizlik oranında 3, 9 puanlık artış gerçekleşti, 75 bin kişi artışla 19 milyon 873 bin kişiye yükseldi.


En çok azalma sanayide
İstihdam edilenlerin yüzde 21,8'i tarım, yüzde 20,7'si sanayi, yüzde 5'i inşaat, yüzde 52,5'i ise hizmetler sektöründe yer aldı. Önceki yılın aynı dönemiyle karşılaştırıldığında, tarım sektöründe istihdam edilenler içindeki payı 1,2 puan, hizmetler sektörünün payı 0,7 puan artarken, sanayi sektörü payı 1,7 puan, inşaat sektörünün payı da 0,2 puan azaldı.


İşsizlik kentleri vurdu
Türkiye genelinde işsiz sayısı, Ocak döneminde, 2008'in aynı dönemine göre 1 milyon 59 bin kişi artarak 3 milyon 650 bin kişiye yükseldi.

İşsizlik oranı ise 3,9 puanlık artışla yüzde 15,5 seviyesinde gerçekleşti. Kentsel yerlerde işsizlik oranı 4,2 puanlık artışla yüzde 17,2'ye, kırsal yerlerde ise 3,4 puanlık artışla yüzde 11,8 oldu.


Genç nüfus işsiz
Ocak 2009 döneminde genç nüfusta işsizlik oranı yüzde 27,9 olarak hesaplandı. Bu oran 2008 yılının aynı döneminde yüzde 21,2 idi.

Türkiye'de tarım dışı işsizlik oranı, bir önceki yılın aynı dönemine göre 5,3 puanlık artışla yüzde 19 seviyesine çıktı. Bu dönemdeki işsizlerin 5,3 puanlık artışla yüzde 18,2'sini erkek nüfus, 5 puanlık artışla yüzde 21,8'ini kadın nüfus oluşturdu.


Kayıtdışı istihdam yüzde 40,8
TÜİK'e göre, kayıt dışı istihdam edilenlerin oranı, Ocak 2009 döneminde, 2008 yılının aynı dönemine göre 0,1 puanlık artışla yüzde 40,8 olarak gerçekleşti.

Bu dönemde, önceki yılın aynı dönemine göre tarım sektöründe kayıtdışılık yüzde 85,9'dan yüzde 84,5'e, tarım dışı sektörlerde ise yüzde 28,9'dan yüzde 28,6'ya geriledi.


ÖTV indirimi vardiyayı artırdı
Bununla birlikte sanayide yaşanan istihdam azalışına rağmen bazı otomotiv şirketlerinin ÖTV indirimi nedeniyle fazla mesai yapmayı planladığı bildiriliyor. OYAK Renault ve TOFAŞ'ta, ÖTV indirimi nedeniyle satışlarda yaşanan hareketliliğe paralel olarak, 23 Nisan ve 19 Mayıs'ta fazla mesai planlandığı bildirildi.

OYAK Renault'da toplam 4 bin 716 işçi, halen günde 3 vardiya çalışarak, saatte 48 araç üretiyor. Kriz öncesinde fabrikadaki üretim saatte 60 otomobile kadar çıkmıştı.

ÖTV indiriminin ardından, kısa çalışma ödeneği için yaptığı başvuruyu 18 Mart tarihinde geri çektiğini duyuran TOFAŞ'ta ise üretim, 9 saat üzerinden çift vardiya devam ediyor. Fabrikada görevli 5 bin 900 işçi, bazı cumartesi günleri de fazla mesai yapıyor.

Anket sonuçlarına göre, işsizlerin profili ise şöyle:

• İşsizlerin yüzde 74,4'ü erkek nüfus.
• İşsizlerin yüzde 61,5'i lise altı eğitimli.
• Yüzde 22,1'i bir yıl ve daha uzun süredir iş arıyor.
• İşsizler sıklıkla (yüzde 31,8) "eş-dost" vasıtasıyla iş arıyor.
• Yüzde 90'ı (3 milyon 284 bin kişi) daha önce bir işte çalışmış.
• Daha önce bir işte çalışmış olan işsizlerin yüzde 42,6'sı "hizmetler", yüzde 26,5'i "sanayi", yüzde 19,9'u "inşaat", yüzde 8,8'i ise "tarım" sektöründe görev almış, yüzde 2,2'si ise 8 yıldan önce işinden ayrılmış.
• İşsizlerin yüzde 30,1'ini çalıştığı iş geçici olup işi sona erenler, yüzde 23'ünü işten çıkarılanlar, yüzde 13,5'ini kendi isteğiyle işten ayrılanlar, yüzde 8,5'ini işyerini kapatan, iflas edenler, yüzde 7,7'sini ev işleriyle meşgul olanlar, yüzde 7,1'ini öğrenimine devam eden veya yeni mezun olanlar oluşturuyor.
• Söz konusu dönemde istihdam edilenlerin de yüzde 73,8'ini erkek nüfus meydana getirdi. İstihdam edilenlerin yüzde 58,3'ünü lise altı eğitimliler oluşturdu.
• Yüzde 60,8'i ücretli, maaşlı ve yevmiyeli, yüzde 27,9'u kendi hesabına ve işveren, yüzde 11,3'ü ücretsiz aile işçisi.
• Yüzde 57,6'sı "1-9 kişi arası" çalışanı olan işyerlerinde çalışıyor.
• yüzde 2,6'sının ek bir işi var.
• Yüzde 4,2'si mevcut işini değiştirmek için veya mevcut işine ek olarak bir iş arıyor.
• Ücretli olarak çalışanların yüzde 91,8'i sürekli bir işte çalışıyor.