Hilafete düşkün padişaha meftun ama "solcu"... Murat Belge kitaplaştırılan söyleşisinde Mustafa Kemal'in Türkiye Cumhuriyeti'ni kuramaması durumunda hilafetin daha demokratik bir alternatif olabileceğini savundu.

Murat Belge Cumhuriyet Pazar dergisinin editörü gazeteci Berat Günçıkan tarafından derlenen "Linç Kültürünün tarihsel kökeni: Milliyetçilik" adlı kitabında yer alan söyleşisinde Mustafa Kemal'in cumhuriyeti kuramaması durumunda "cumhuriyet ve hilafetin" beraber yaşayacağını söylüyor.

Kitapta yeralan söyleşisinde Murat Belge Kurtuluş Savaşı'ndan Mustafa Kemal yerine çıkabilecek iki alternatif olan Çerkez Ethem'i "sol alternati" olarak tanımlarken, "liberal demokratik alternatif" olarak hilafete işaret ediyor.

Belge, bugünkü rejimin aksine Hilafet'in daha demokratik olabileceğini söylüyor. Belge "cumhuriyet yine olabilirdi, belki biraz daha kuvvetli bir ihtimal, meşruti monarşi devam edebilirdi. Belki o da olmazdı, en kuvvetlisi cumhuriyet ve hilafet beraber, böyle bir formül ortaya çıkardı" diyor ve ekliyor "Padişah seküler bir yönetici olmazdı, ama Osmanlı ailesi hilafeti üstlenirdi, bir yandan da bir Cumhuriyet kurulurdu. Genel rengi bakımından, liberal-muhafazakâr diyebileceğimiz bir yönetim olabilirdi..." Türkiye'nin böylelikle "batılılaşma travmasını daha az şiddetli yaşayabileceğini" savunan Belge, Osmanlı ailesinin piyano çalması, adap erkan ve yabancı dil bilmesiyle, Mustafa Kemal'e göre daha "batılı" sayılabileceklerini de belirtiyor.

Hilafetin cumhuriyetle birlikte varolması durumunda Milli Selamet Partisi ya da Adalet ve Kalkınma Partisi (AKP)'ye ihtiyaç duyulmayacağını söyleyen Belge, "Bunu Mustafa Kemal’in yapması tabii çok zor, ama birleştiği adamlarla değil de, cephe aldığı adamlarla bir arada devam edebilseydi, o zaman bunlar mümkün olabilirdi" diyor.

Çerkez Ethem'in "bir avantür" olduğunu söyleyen Belge Hilafeti "liberal demokrasi" olarak tanımlarken, "sol alternatif"in "çok daha beter" olacağını da ekliyor. Ethem'i "kıt akıllı" olarak tanımlayan Belge Başbakan Adnan Menderes döneminde türetilen anti-komünist literatüre de başvurarak Türkiye'nin "Doğu Avrupa'dan da önce 'Sovyet uydusu' olacağını" savunuyor.

Belge solcu olduğunu savunmaya devam ederek röportajın ilerleyen bölümlerinde şöyle diyor: "O uyduların halini gördüğümüze göre, biz çok daha beter, Moğolistan gibi bir ülke olurduk. Solcuyum, ama bunun olmaması bence iyi birşeydir".

Monarşi ile demokrasinin bağlantısı üzerine konuşmayan Belge Fethullah Gülen Cemaati'nin Kuzey Irak'ta düzenlediği Abant toplantısına da katılan Taraf gazetesinde köşesi bulunanengine yazarlarımızdan.

Murat Belge kimdir?

Yazar, çevirmen, öğretim üyesi ve siyasi aktivist . Türkiye'nin en tanınmış sol-liberal aydınlarından biridir.

1943 de Ankara'da doğdu. İşadamı ve milletvekili Burhan Belge’nin oğlu, yazar ve diplomat Yakup Kadri Karaosmanoğlu’nun yeğenidir.

1966'da İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi'nin İngiliz Dili ve Edebiyatı Bölümü'nü bitirdi. Aynı bölümde asistanlık ve doktora yaptı. Faulkner ve Joyce’den başarılı çeviriler yaptı. 12 Mart döneminde iki yıl cezaevinde kaldıktan sonra 1974'te üniversiteye döndü. Doktora tezi Christopher Caudwell üzerinedir. Halkın Dostları (1970) ve Birikim (1975) dergilerinin kurucuları arasında yer aldı. Bu dergilerde sosyalist teori ve siyasete ilişkin yazılar yazdı. Fransız düşünürü Althusser’in görüşlerini savundu. 1980'de doçent oldu. 1981'de YÖK yasasının çıkmasından sonra üniversiteden ayrıldı. Demokrat ve Cumhuriyet gazetelerinde yazılar yazdı. 1983'te Yeni Gündem dergisinin ve İletişim Yayınları'nın Genel Yayın Yönetmenliği'ni üstlendi. İletişim'in kısa sürede Türkiye'nin en başarılı ve güvenilir yayınevlerinden biri haline gelmesinde öncü rolü oynadı. Yeni Gündem dergisinde bir dönem Sadık Özben takma adıyla mizah yazıları yazdı. Ayrıca İstanbul'un tarihi bölgelerinde düzenlediği kültür turlarıyla tanındı; yemek ve mutfak kültürü ve geziye ilişkin kitaplar, gezi rehberleri ve popüler tarih kitapları yazdı. Radikal gazetesinde köşe yazarlığını 24 Mayıs 2008'e kadar sürdürdü. 1 Haziran 2008'de Taraf gazetesinde yazmaya başladı.

Belge halen, bir dönem uluslararası başkanlığını yaptığı Soros fonlarından destek alan Helsinki Yurttaşlar Derneği'nin Türkiye şubesi yöneticisi ve İstanbul Bilgi Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi'nin Karşılaştırmalı Edebiyat Bölümü başkanıdır. Yanısıra Açık Radyo'da programlar yapmaktadır. İki çocuk sahibi olan Belge, tanınmış film artisti Hale Soygazi ile evlidir.