İşçilerin Tarihi
1970 e vardığımızda sendikal hareket ve iktidar arasındaki manzara şöyleydi: Birkaç yıldan beri Türk-İş (Türkiye İşçi Sendikaları Konfederasyonu) konfederal (üst) yönetimi, patronlar ve Süleyman Demirel in yönetimindeki AP (Adalet Partisi) hükümeti, 1967 de kurulduğundan beri gittikçe güçlenen ve etkisi Marmara Denizinin eteklerinin çok ötesine yayılan DİSK...
Söz / Sözün Özü
Sözleşmek. Konuşmak. Söyleşmek. Yazmak. Yayınlamak : Tarihe, kendi tarihimize bir iz bırakmak. Bir katkıda bulunmak. Ana, baba, hala, teyze, amca, dayı, nene, dede ve benzeri büyüklerimizle söyleşiler yapmak : -Sözün gösterilmesi- için onları söyleşi yaparken kamerayla ölümsüzleştirmek. Evet Sözlü Tarihi canlandırmak. Sözlü Tarih?in olanaklarından en iyi biçimde yararlanmak mümkün.
İşçi Sınıfı
Var mı(ydı)? Yok mu(ydu)? Uzun çok uzun yıllar tartışması yapıldı: Osmanlı İmparatorluğu?nda ve hemen sonrasında Türkiye Cumhuriyeti de işçi sınıfı var mıydı? Yok muydu? İşçi Hareketi Tarihi konusuna 1960?ların ortasından beri merak, hem de ne merak, sardığım için o tarihten beri bu konu beni de birinci derecede ilgilendirdi.
Değerler Rabbi
İnsan doğayla ayrımını algıladığı andan itibaren algısıyla algıladığı arasında bir bağın olduğunu sezer. İlk elden duyusal bilinç düzeyinde de olsa bunun nedenlerini, gördüklerinin gerisinde neyin var olduğunun arayışına da başlamış olur. Algının kendisi bir üçlemenin birliğidir: algılanan, algılayan ve algı. Algı, şiddeti ve biçimi ne...
Eski bir yanardağı Aborijin hikayesi
Uzun zaman önce, Avustralya?nın güneydoğusuna dört dev yaratık gelmiş. Üçü, kıtanın diğer bölgelerine yürüyüp gitmiş ancak biri yere çömelmiş. Vücudu, Budj Bim adındaki bir yanardağa, dişleri ise yanardağın lavlarına dönüşmüş. Günümüzde bilim insanları, bölgedeki Aborjin Gunditjmara halkı tarafından anlatılan bu masalın aslında geçmişe dayanan bazı temelleri olabileceğini düşünüyor.
Kötülüğün Sıradanlığı
Okullardaki tarih kitaplarının içeriğini hatırlayın; eğitim süreci içinde size öğretilen tarih sanat tarihi ya da bilim tarihi değil, ağırlıklı olarak savaş tarihidir. İnsanlık tarihi gerçekten de büyük savaşlar ve katliamlarla doludur. İnsanlığın tuttuğu kayıtların atılım yapması dolayısıyla yirminci yüzyıl içinde yer alan bu korkunç şiddet olaylarına daha detaylı olarak tanıklık etmekteyiz.
KAOTİKA
-En parlak yıldızlar en büyük kaostan doğar- (Nietzsche.) Evrende var olan her şey olduğu haliyle kendini ortaya koyuş biçimi olarak bir ifadedir, bu haliyle kendinde nasılsa öyledir. İnsan dışındaki her varlık verili haliyle zorunlu-doğal yasalılığın hükmü altındadır. Görünüşler her ne kadar değişiyor olsa da yasalılık değişmeden kalır.
Türk ulusunu Araplaştırma projesi
Amerikalı ünlü siyaset bilimci Samuel P. Huntington 1996 da yayınlanan kötü şöhretli kitabı -Uygarlıklar Çatışması: Dünya Düzeninin Yeniden-İnşası-nda dünyayı şu dokuz uygarlık kümesi arasında paylaştırır: Batı, Latin Amerika, Afrika, İslami, Çini (Sinic), Hindu, Ortodoks, Budist ve Japon. Huntington a göre dört ülke ise, son tahlilde bu kümelerden birinde yer...
Güney Afrika daki mağarada 170.000 yıllık küllerde bulunan kömürleşmiş parçalar, şimdiye kadar bilinen en eski pişirilmiş kök sebzeleri çıktı. Bulgular, gerçek -paleo diyetin- modern patateslere benzer şekilde karbonhidrat bakımından zengin birçok kavrulmuş sebzeyi içerdiğini gösteriyor. Araştırma lideri Lyn Wadley, Bence insanlar karbonhidratlar ve proteinlerin bir...
Türkiye'de televizyonda yaptığı açıklamalar nedeniyle hakkında soruşturma açılan Selçuk Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Şahin Filiz'den gerçekçi Türkiye yorumu.. ...Devamı.»
Ayorum'a yazılarıyla katkıda bulunan köşe yazarlarımızdan, Ressam Cemil Eren, 25 Aralık'da Orta Doğu Teknik Üniversitesi Kültür ve Kongre Merkezi Kümbet Salonunda bir resim sergisi açıyor. Deniz ve kuş ağırlıklı, beyazın egemen olduğu resimlerden oluşan sergi 15 Ocak'a kadar ODTÜ'lü gençlere ve Ankaralı sanat severlere açık olacak. ...Devamı.»
Afganistan'a ABD askeri girdiği zaman sevinmiştim. ABD emperyalizminin amacı ne olursa olsun, Taliban'ın (Kuran kursu öğrencilerinin) kurduğu çağ dışı rejimin alaşağı edilmesine sevinmemek elimde değildi. ...Devamı.»
Güneydoğu illeri, Kurban Bayramı'nda tarikat ve cemaatlerin akınına uğradı. Fethullah Gülen'in "Kimse yok mu" derneği başta olmak üzere dini cemaatler yoksullara "sadaka" götürme bahanesiyle bölgedeki varlıklarını güçlendiriyor. Güneydoğu'ya bu ilginin altında, AKP'nin "Kürtlerin temsilcisi" olma iddiası ve bölge halkını "satın alma" çabası yatıyor. ...Devamı.»
Tanım yapmak düşünceyi dondurabilir. Düşünme tanımsız yol alamayacağı gibi orada kalamazda. Bilgi edinme süreci kendini sonuna kadar götürmeden tamamlanmış olmaz. Bu süreç algıyla başlayıp belirli aşamalardan geçerek anlamayla (kavrama varmakla) sonuçlanır. ...Devamı.»
Oturan Boğa ve Çılgın At gibi büyük şeflerin kabilesi Siyuların lideri, 150 yıl önce atalarının ABD ile imzaladığı anlaşmaları feshettiklerini açıkladı; "Bize katılmak isteyenlere pasaport ve ehliyet vereceğiz" dedi. ...Devamı.»
Tüm aydınların, ne iktidardan, ne muhalefetten, ne AB'den ne de ABD'den, ne soldaki ne ortadaki ne de çıkar dünyasının her hangi bir yerindeki güç odaklarından, özellikle de kendi toplumlarından korkmadan, çekinmeden kendi doğrularını, kendi saptamalarını kamuoyuna açıklamalarını bekliyoruz. ...Devamı.»
ABD'den sonra dünyada en fazla televizyon izlenen ülke olan Türkiye'de, 2.5 milyon kişi sabaha kadar televizyon izliyor. Türkiye'de televizyon artık "prime-time" dışında da çok izleniyor. Sabah 2 ile 7 arasında 2.5 milyon kişi, akşam saatierinde 20.6 milyon kişi ekran başında. ...Devamı.»
Özgür ve uygar olma ülkümüzün insanlığa armağanı, binlerce yıllık Anadolu kültürümüzün evrensel sesi, müzik dehası Fazıl Say'ın annesinden bir mektubunuz var. ...Devamı.»
İnsanların, yetke dayatmasına boyun eğdikleri ya da razı oldukları açık. Ancak, yetke dayatmasına razı olmalarının gerektiği o kadar açık değil. O halde sormalıyız: Hangi koşullarda ve niçin bir kişi ya da kişilerin ötekiler üzerinde yetkesi olmalıdır? ...Devamı.»
Sağcıların milliyetçilik, solcuların da - yoksa solcu oldukları nasıl belli olacak ? - ulusalcılık dediği kavramlarla ulus kavramı ortaya çıktığından beri cebelleşip durmuşuzdur. Kendine milliyetçi (ya da ulusalcı) diyen birçok kişi "ama ben ırkçı değilim" der. ...Devamı.»
Erhan Bener romanlarda, öykülerde ve tiyatro yapıtlarında yaşayan bir yazardır. O kitap sayfaları arasında bir yaşam alanı çizer ve orada yaşar; tasarladığı kişileri ve gerçeklerden soyutlayarak betimlediği çevre ile, somut dünyadan aldığı karakterleri değiştirerek veya kendi dünyasına uygun biçimlere ve davranışlara sokarak, orkestra şefi gibi, onlara egemen olmaya çalışır, kusurlarını düzeltir veya artırır ve senfoni diyebileceğimiz romanını yaratır. ...Devamı.»
"Avukat hastalandı", bakanlık davada 8 milyar dolar kaybetti. "Enerji Bakanlığı, imtiyaz sözleşmesi bulunmasına karşılık devrini yapmadığı Afşin-Elbistan A Termik Santralı'yla ilgili davayı kaybetti. Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu'nun aldığı kararda, EÜAŞ'nin Bakanlık aleyhine olan karara, süresi içinde itiraz etmediği, süre geçtikten sonra da EÜAŞ avukatının sağlık raporu sunduğu ortaya çıktı. ...Devamı.»
Üniversitede iken en sevdiğim şiir, Ataol Behramoğlu'nun 'Yaşadıklarımdan Öğrendiğim Bir Şey Var' şiiriydi. Yalnızca benim değil o dönem bütün arkadaşlarımın da başucu şiiriydi. ...Devamı.»
Sonuçlarına, "Proceedings of the National Academy of Sciences"ın bu haftaki sayısında yer verilen araştırmaya göre günümüz kuşakları geçmişe göre daha hızlı evrimleşiyor. Çalışmaya katılan, Utah Üniversitesi'nden antropolog Henry C. Harpending, "Ben, insanoğlunun 40-50 bin yıl önce bugünkü halini aldığını ve ondan sonra değişmediğini duyarak büyüdüm. Ama bunun tersi doğru gibi gözüküyor" diye konuştu. ...Devamı.»
Sevgili Şiirin, yalın, öz, süssüz Türkçenin güzel şairi Nihat Ziyalan'dan taptaze bir şiir. Fotoğraftaki güzel insana, hüzünle, sevgiyle, minnetle arkadaşlık etsin diye sonsuza yolculuğumuzda. ...Devamı.»
Bilme ve anlama yetisiyle donanımlı olan insan bu yetisini değişik biçimlerde ortaya koyar, başka bir deyişle ifade eder: Davranışlar, eylemler, sözler "ifadenin" tekil araçları; sanat, din ve felsefe ise onun bütünlüklü- yöntemli olarak ifadesidir (ifadenin ifadesi). ...Devamı.»
Yeni bir araştırmada, cömertliğin de kalıtımsal olduğu ortaya çıkarıldı. İsrailli bilim adamları ve Kudüs Yahudi Üniversitesi Psikoloji Bölümünden araştırmacılar, 203 kişiye davranış testi uyguladı. ...Devamı.»
Aralık ayına girdiğimizde Avustralyalıların "silly season" dedikleri döneme ayak atmış oluyoruz. Avustralya'da yaz ortasına denk gelen ve "gırgır dönem" diyebileceğimiz bu sürede herkes bol bol tıkınıyor, bol bol içiyor, kafalarına garip garip başlıklar takıyor, hediyeler alarak kapitalist ekonominin tüketim felsefesine gönüllü katkıda bulunuyor. ...Devamı.»
Çocuklar için renkli görüntülerle hazırlanmış kitaplarda, her şeyin nedeni Allah'a bağlanıyor. Kaydırak Yayınları'nın kitaplarındada "Ben bir aslanım, ormanda yaşarım, çok güçlü bir hayvanım, Allah'ın izniyle avımı yakalarım / Ben bir kuşum, rengârenktir kanatlarım, Allah'ın izniyle uçarım" gibi deyişler yer alıyor. ...Devamı.»