A Yorum
  Acilis Sayfasi Yap Sik Kullanilanlara Ekle  

   
A yorum Kurum
iletisim
login
yayin ilkeleri...



yazi dizileri Ekitap Radyo

Yazı karekteri : (+) Büyük | (-) Küçük

Yeni diller ortaya çıkıyor

Kategori Kategori: Bilim | Yorumlar 0 Yorum | 08 Mayıs 2019 18:13:29

Birçok dil yok olurken yeni diller de ortaya çıkabiliyor. Dr.Carmel O’Shannessy, 2000’li yılların başında Avustralya’nın dar toprak yollarının kenarında bulunan Lajamanu çöl kasabasında bir okulda öğretmen-dilbilimci olarak çalıştı. Ülkenin kuzey bölgesinde yaşayan Lajamanu’nun yerli Warlpiri halkı, peyzajın kuru kırmızı toprağından yaşam çıkartmakta yetenekliydi ve O’Shannessy, kısa zamanda Warlpirilerin biriktirdiği gizli kültürel zenginlikleri keşfetti.

O’Shannessy, topluluktaki çocukları tanıdıkça, onların kendilerini ifade etmede yaşlılardan farklı yolları bulunduğunu fark etti.



Lajamuna’daki insanlar, genellikle İngilizce, Warlpiri (yerleşik bir Aborjin dili) ve bazı Kriol (İngilizce Aborjin dillerinin karışımları) dilleri konuşuyorlar. Fakat hem İngilizce hem de Warlpiri dillerini konuşan O’Shannessy, okul bahçesinde şakalaşan çocukların alışılmadık bir biçimde iletişim kurduklarını fark etti.



Şu anda Canberra’daki Avustralya Ulusal Üniversitesi’nde öğretim görevlisi olan O’Shannesy, “Çocukların nasıl konuştuklarını daha yakından dinlediğimde, her cümlede iki farklı dil kullanıyor gibiydiler” diyor. “Bunun gerçekten ilginç olduğunu düşündüm. Araştırmaya değer bir şey.”

O’Shannessy çocukların konuşmalarını kaydetti ve not alırken bunların daha önce duyduklarından farklı olduğunu fark etti. Canavardan kaçan bir köpekle ilgili resimlerin yer aldığı öykü kitabı hazırladı, daha sonra çocuklardan hikâyede neler olduğunu anlatmalarını istedi. Bu çalışma, çocukların dillerinin birkaç önemli özelliğini saptamasına yardımcı oldu. Çocuklar Warlpiri dilinin cümle yapılarını kullanıyorlardı ama fiiller Kriol dilinden geliyordu. İsimler ise İngilizce, Walpiri ve Kriol dillerinden geliyordu.

Konuşmacılar, geçmişteki ve şu andaki olaylara değinmek için ‘-m’ ekini kullanırken, gelecekteki olaylar için bu eki kullanmama gibi tamamen yeni kurallar oluşturmuşlardı. O’Shannessy, bu davranışın daha önceki dillerde bulunmadığını söyledi. “Bunlar tek başına yeni bir (dil) sisteminin işaretiydi.”

Medya, O’Shannessy’in keşfettiği yeni dili “Light Warlpiri” olarak adlandırdı. Bu keşif istisnai değildi. Son on yıl içinde, dilbilimciler ve antropologlar, Malezya’daki Jedek, Kuzey Hindistan’daki Koro Aka ve Gine’deki Zialo da dahil olmak üzere ilk defa tanınan birçok dili tanımladılar.

Dillerin nasıl ortaya çıktığı ve nasıl yaşamaya devam ettiği konusu araştırmacılardan büyük ilgi görüyor, çünkü tüm dünyada birçok dil giderek kayboluyor. Birleşmiş Milletler Eğitim, Bilim ve Kültür Kurumu (UNESCO), dünyadaki tahmini 6000 dilin yüzde 40’ından fazlasının tehlike altında olduğunu belirtiyor. Fakat her yeni dil oluşumu veya keşfedilişi küresel bağlamda yaygın dil yokoluşlarına karşı parlak bir direnci temsil ediyor. Light Warlpiri, Jedek ve Koro Aka gibi diller, dillerin nasıl ortaya çıktığı ve süregeldiği konusunda eksik bilgilerimizi tamamlıyor ve nadir dillerin hayatta kalmasına yardımcı olabilecek bazı faktörleri ortaya çıkarıyor.

Kaynak: sapiens.org


Facebook'ta paylaş   |   Twitter'da paylaş


 | Puan: Henüz oy verilmedi / 0 Oy | Yazdırılabilir SayfaYazdır

Yorumlar


Henüz Yorum Yazılmamış

Yorum Yazın



KalınİtalikAltçizgiliLink  
Simge Ekle

    

    

    

    







QENDIL’in Çöküşü, Gölge Filonun Battaniyesi Altında Bir Felaket, Komplo ve Jeopolitik Oyun
“Sen Kimsin Mamdani?” Hukuku Eğip Büken Belediyecilikten Küresel Faşizme
Stranger Things ve Montauk’taki Gizli Deneyler İddiası Zihin Kontrolü, Çocuk Deneyleri ve Soğuk Savaşın Karanlık Mirası
Hoş geldin zam!!!
Bir Tez Doğrulandı: Epstein, Dershowitz ve İsrail Lobisi

Açık Sözlü Emperyalizm: Trump, Şantaj ve Venezuela Petrolü
Grönland gerilimi sürüyor, Avrupa asker gönderiyor.
Güney Çin Denizi Muamması
Algoritmaların Gölgesinde İşgal, Yapay Zeka ile Üretilen Yalanlar ve Rusya’nın Dijital Savaşı
Kanada, Kuzey Amerika ile gergin ilişkilerin ortasında Çin ile yeni ticaret alanları arıyor.

Türkiye’de konkordato alarmı: 2025’te başvurular tarihi zirveye gidiyor
Dijital Yuan Etki Aracı Olarak: Güneydoğu Asya'nın Para Egemenliği ve Stratejik Özerkliği
ABD-Avustralya Kritik Mineraller Anlaşması Pasifik Tedarik Zincirlerinin Geleceğini Nasıl Yeniden Şekillendiriyor?
Kalkınma Hakkında Yanlış Bildiğiniz Şaşırtıcı Gerçek
Avustralya - Çin İlişkileri: Avustralya'da Kavga

Zulüm Normalleştiğinde Merhamet Radikaldir…
Avrupa’da en fazla Türk’ün yaşadığı ülkeler hangileri?
"En ciddiyetsiz nesil": Z kuşağı neden kasten gülünç olmayı seçiyor?
Güney Karolina'nın Unutulmuş Osmanlıları: Sumter Türklerinin Şaşırtıcı Gerçeği
Köpek ve insanların bazı duyguları aynı genetik kökene sahip

İnsan neden yazar? İçimizdeki toplumsal sorumluluğu aramak
Tora, Stranger Things 5, Upside Down ve İnsan Ruhunun Metafiziği
2025'in Türkiye’deki en önemli 10 arkeolojik keşfi
Osmanlı İmparatorluğu'nda Kahvehaneler: Bir Sosyo-Politik Etki
Osman Hamdi Bey’i bilmeyen varsa bile herhalde Kaplumbağa Terbiyecisi’ni bilmeyen yoktur ya “Mihrap” tablosu...

Einstein'ın hayran kaldığı filozof: Spinoza'nın aklınızı başınızdan alacak radikal fikri
Adalet Kavramına Filozofların Gözünden Bir Yolculuk
KE.KE.ME. (KKM)
Yapay Zeka Felsefesi
Tutunarak kalmak mı? Bulanmadan donmadan akmak mı?

Yeryüzünü fırına çeviren atmosfer olayı: Isı kubbesi
Dünyanın hareket halindeki en eski buzdağlarından biri yaban hayatı cenneti ile çarpışabilir
Yarasaların azalmasıyla bebek ölümlerinin ilişkili olduğu ortaya çıktı.
AB İklim İzleme Servisi: 2024 yazı kaydedilen en sıcak yaz oldu.
Akdeniz'deki yaşam yok oluşun eşiğine gelmiş.

Otomotiv devi, 2028'den itibaren insansı robotlarla üretim yapacak.
Avustralyalı teorik fizikçiler: 'Paradoks olmadan zaman yolculuğu yapmak mümkün'
Axiom Raporu: Siber Güvenlik ve Çin-ABD İlişkilerine Etkisi
WhoFi: Wi-Fi sinyaliyle kimlik tespiti dönemi başlıyor.
500 yıllık Da Vinci çizimi sessiz drone teknolojisine ilham verdi.

Roma Yıkım Tabakası Altında Bulunan Mikve, Kudüs’te Dini Pratik, Mekansal Hafıza ve Arkeolojik Tanıklık
Bilim insanları beynin beş farklı yaşam evresinden geçtiğini açıkladı: Kritik dönüm noktaları 9, 32, 66 ve 83 yaş…
Amerika kıtasında 'olmaması gereken' yeni bir insan türü keşfedildi: Checua nedir? Türkler ile bağlantıları var mı?
NASA'nın en kuvvetli teleskobu, evrendeki beklenmedik gelişmeyi ortaya koydu.
İncil'de sözü edilen mistik ağaç 1000 yıllık tohumla yeniden yetiştirildi.

Bugünün dünyasını şekillendiren, Batı tarihinin unutulan isyan yılı: 1911
Türkiye’de üniversite mezunlarının geliri Avrupa’nın en düşük seviyesinde…
Gerçek işsizlik yüzde 29,6!
Türkiye’de tek kişilik
UNICEF raporunda Türkiye'deki çocuklar son sıralarda

Amerikada Saklı Karanlık Bir Ailenin Nazi Casusluk Gizemi
Bir Gençlik Çağrısı: Yosef’in Son Akşamı
ABD’deki Korku Duvarını Yıkan Yahudi Kadın, Amerikan Konsantrasyon Kampının İnanılmaz Hikayesi
İnsanın İçindeki Hakikat, Maskelerin Dünyasında Kaybolmayan İman
Türkiye’nin Yeraltı Haritası, Uluslararası Mafya Ağlarının Kavşağına Dönüşen Bir Ülkenin Hikayesi

Hasan Tahsin
SERVET
ŞAKİ...
İCMAL
PALAVRA

Paranın, Lidya Sikkesinden Dijital Cüzdanlara Uzanan 5000 Yıllık Hikayesi
Mimar Sinan: Bir Dehanın Yükselişi ve Osmanlı Mimarisinin Zirvesi
İskandinav Göçleri ve Vikinglerin Avrupa Üzerindeki Etkisi
Hümanizm Nedir?
Osmanlı’da kahve kültürü, Osmanlı’da kahve isimleri..


kose yazarlari En Cok Okunanlar
Son 30 günde en çok okunanlar
En Cok Okunanlar










Basa git